22 maja jest 142. (w latach przestępnych 143.) dniem w kalendarzu gregoriańskim. Do końca roku pozostaje 223 dni.

Święta

• Imieniny obchodzą: Dorian, Emil, Fulko, Helena, Jan, Julia, Krzesisława, Marcjan, Roman, Ryta, Wiesław, Wiesława i Wisława
• Haiti – Dzień Suwerenności Narodowej
• Izrael – Dzień Jerozolimy
• Jemen – Dzień Jedności
• Martynika – Święto Zniesienia Niewolnictwa
• Międzynarodowe – Międzynarodowy Dzień Różnorodności Biologicznej^[1] (ustanowione przez Zgromadzenie Ogólne ONZ)
• Wspomnienia i święta w Kościele katolickim^[2][3] obchodzą:
  • św. Atton, biskup Pistoi (zm. 1143)
  • św. Bazyliszek (męczennik)
  • św. Ryta z Cascii (zakonnica)

Wydarzenia w Polsce

• 1267 – Mikołaj został mianowany biskupem poznańskim.
• 1733 – Sejm konwokacyjny przyjął uchwałę o wykluczeniu kandydatur cudzoziemców do korony polskiej.
• 1815 – Książę warszawski Fryderyk August wydał pożegnalną odezwę do Polaków.
• 1831 – Powstanie listopadowe: zwycięstwo powstańców w bitwie pod Nurem.
• 1842 – Pociąg Silesia zainaugurował linię Kolei Górnośląskiej na odcinku Wrocław-Oława, najstarszej na terytorium dzisiejszej Polski.
• 1909 – Założono klub sportowy Concordia Piotrków Trybunalski.
• 1910 – Po kradzieży w październiku 1909 roku koron z obrazu Matki Boskiej Częstochowskiej, dokonano jego ponownej koronacji koronami podarowanymi przez papieża Piusa X.
• 1911 – We Lwowie powstały pierwsze 4 drużyny skautowe powołane m.in. przez Andrzeja Małkowskiego. Okres od września 1910 do maja 1911 uważa się za początek ruchu harcerskiego w Polsce.
• 1912 – Na warszawskich Powązkach został pochowany Bolesław Prus.
• 1919 – Wojna polsko-ukraińska: wojska ukraińskie zakończyły oblężenie Lwowa i wycofały się wobec ofensywy Wojska Polskiego.
• 1943:
  • Niemcy zlikwidowali getto w Przemyślanach pod Lwowem.
  • Żołnierz AK Jan Kryst (ps. Alan) zastrzelił w warszawskiej restauracji Adria trzech oficerów Gestapo, samemu ponosząc śmierć w trakcie akcji.
• 1944 – Oddział UPA dokonał masakry w Bryńcach Górnych; zginęło od 120 do 145 osób.
• 1948 – Przed Wojskowym Sądem Rejonowym w Warszawie zakończył się proces przywódców Stronnictwa Narodowego.
• 1951 – 21 górników zginęło w pożarze w KWK "Łagiewniki" w Bytomiu.
• 1967 – Podjęto decyzję o odbudowie Zamku Książąt Głogowskich.
• 1970 – Premiera filmu Raj na ziemi.
• 1981 – Powstało Polskie Towarzystwo Informatyczne.
• 1983 – Polska zremisowała z ZSRR 1:1 w rozegranym w Chorzowie meczu eliminacyjnym do mistrzostw Europy.
• 1989:
  • Po trwającym 4 lata konflikcie dokonano rozgraniczenia wód terytorialnych między Polską a NRD.
  • Premiera filmu Sztuka kochania.
• 1995 – Z jednodniową pielgrzymką do Polski przybył papież Jan Paweł II, odprawił mszę w Skoczowie i uczestniczył w krótkich spotkaniach z wiernymi w Bielsku-Białej i Żywcu.
• 2002 – Z łódzkiego sądu zbiegł gangster Krzysztof Jędrzejczak (ps. Jędrzej).
• 2006 – Podczas prac remontowych spłonął dach kościoła św. Katarzyny w Gdańsku, zabytki i wieżę kościoła uratowano.
• 2010 – Sarkofag ze szczątkami Mikołaja Kopernika został uroczyście pochowany w bazylice archikatedralnej we Fromborku.

Wydarzenia na świecie

•   334 p.n.e. – Aleksander Macedoński rozpoczął podbój Persji i odniósł zwycięstwo w bitwie nad Granikiem, rzeką w północno-zachodniej Anatolii.
•   853 – Flota bizantyjska zdobyła i zniszczyła egipskie miasto Damietta u ujścia Nilu.
•   964 – Benedykt V został papieżem.
• 1054 – Odbył się zjazd w Kwedlinburgu, gdzie doszło do ugody granicznej między księciem polskim Kazimierzem I Odnowicielem a księciem czeskim Brzetysławem I.
• 1176 – Drugi nieudany zamach asasynów na Saladyna w czasie oblężenia Azaz.
• 1200 – Podpisano francusko-angielski Traktat w Goulet.
• 1246 – Henryk Raspe został wybrany przez część elektorów na antykróla Niemiec.
• 1455 – Zwycięstwo Yorków w I bitwie pod St Albans; początek Wojny Dwóch Róż.
• 1499 – Wojna austriacko-szwajcarska: zwycięstwo Związku Miast Szwajcarskich w bitwie pod Calven.
• 1526 – We francuskim Cognac została zawiązana Święta Liga skierowana przeciwko cesarzowi Karolowi V Habsburgowi.
• 1614 – Król Danii Chrystian IV założył miasto Kristianstad w dzisiejszej południowej Szwecji.
• 1629 – Wojna trzydziestoletnia: podpisano traktat pokojowy w Lubece na mocy którego Dania wystąpiła z koalicji antyhabsburskiej.
• 1640 – W Katalonii wybuchło antyhiszpańskie powstanie, tzw. wojna żeńców.
• 1653 – W trakcie wojny o tron mołdawski stoczono bitwę pod Focsani.
• 1762:
  • Wojna siedmioletnia: w Hamburgu podpisano prusko-szwedzki traktat pokojowy.
  • W Rzymie została odsłonięta fontanna di Trevi.
• 1794 – Zwycięstwo wojsk austriacko-brytyjsko-hanowerskich nad francuskimi w bitwie pod Tournay.
• 1809 – V koalicja antyfrancuska: zakończyła się francusko-austriacka bitwa pod Aspern.
• 1813 – Premiera opery Włoszka w Algierze Gioacchina Rossiniego.
• 1815 – Duński następca tronu książę Chrystian ożenił się z Karoliną Amelią.
• 1863 – Wojna secesyjna: wojska Unii rozpoczęły oblężenie Port Hudson w Luizjanie.
• 1881 – Została odkryta kometa długookresowa C/1881 K1.
• 1886 – Król Portugalii Karol I ożenił się z Amelią Orleańską.
• 1902 – W amerykańskim stanie Oregon utworzono Park Narodowy Jeziora Kraterowego.
• 1909 – Została ustanowiona flaga Australii.
• 1911:
  • W Paryżu została założona Międzynarodowa Federacja Kynologiczna.
  • Założono serbską organizację konspiracyjną Czarna Ręka.
• 1915:
  • 227 osób zginęło, a 246 zostało rannych w zderzeniu trzech pociągów w Szkocji.
  • Erupcja wulkanu Lassen Peak w paśmie Gór Kaskadowych (Kalifornia).
• 1922 – Uważany za ojca współczesnej klimatyzacji Amerykanin Willis Carrier zaprezentował działanie nowego urządzenia chłodniczego ze sprężarką odśrodkową.
• 1923 – W Wielkiej Brytanii powstał pierwszy rząd Stanleya Baldwina.
• 1927 – 200 tys. osób zginęło w trzęsieniu ziemi o sile 8,6 stopnia w skali Richtera w chińskiej prowincji Qinghai.
• 1936 – W ZSRR zainaugurowała rozgrywki najwyższa liga piłkarska.
• 1937 – Wielki terror: w Kujbyszewie, w czasie konferencji organizacji partyjnej Okręgu, pod zarzutem szpiegostwa i uczestnictwa w kontrrewolucyjnej organizacji został aresztowany marszałek Michaił Tuchaczewski.
• 1939 – Niemcy i Włochy podpisały w Berlinie tzw. Pakt stalowy.
• 1942 – Meksyk wypowiedział wojnę państwom Osi.
• 1946:
  • Saadi Mounla został premierem Libanu.
  • Shigeru Yoshida został premierem Japonii.
• 1948:
  • I wojna izraelsko-arabska: rozpoczęła się bitwa o Ramat Rachel.
  • Rozpoczęła się masowa deportacja Litwinów (Operacja Wiosna).
• 1950 – Celal Bayar został prezydentem Turcji.
• 1960 – Silne trzęsienie ziemi nawiedziło południowe Chile, a wywołane nim fale tsunami spowodowały zniszczenia na Hawajach, w Japonii i na Filipinach.
• 1962 – 45 osób zginęło pod Centerville w stanie Iowa w wyniku wybuchu bomby na pokładzie lecącego z Chicago do Kansas City Boeinga 707, należącego do Continental Airlines. Jak wykazało śledztwo bombę zdetonował jeden z pasażerów, który wcześniej ubezpieczył się wysoko na życie.
• 1967 – W pożarze domu towarowego Innovation w Brukseli zginęły 323 osoby, a 150 zostało rannych.
• 1968 – Atomowy okręt podwodny USS Skorpion zatonął wraz z 99-osobową załogą 740 km na południowy zachód od portugalskiego archipelagu Azorów.
• 1969 – Podczas misji Apollo 10 moduł księżycowy Snoopy z dwoma astronautami na pokładzie odłączył się od modułu dowodzenia i przeleciał 15 km nad powierzchnią Księżyca.
• 1970 – W rejonie Avivim w Izraelu arabscy terroryści ostrzelali z pancerzownicy autobus szkolny. Zginęło 9 uczniów i 2 nauczycieli, a 24 uczniów zostało rannych.
• 1971 – Około tysiąca osób zginęło w trzęsieniu ziemi w prowincji Bingöl we wschodniej Turcji.
• 1972:
  • Cejlon został proklamowany republiką, zmieniając jednocześnie nazwę kraju na Sri Lanka.
  • Richard Nixon jako pierwszy prezydent USA przybył z oficjalną wizytą do Moskwy.
• 1974 – Utworzono największy na świecie Park Narodowy Grenlandii o powierzchni 972 000 km².
• 1980 – Wydano grę komputerową Pac-Man.
• 1981 – Brytyjski seryjny morderca Peter Sutcliffe został skazany na dożywocie.
• 1985:
  • Libańska wojna domowa: 55 osób zginęło w wybuchu samochodu-pułapki w Bejrucie.
  • Premiera filmu Rambo II.
• 1990 – Jemen Północny i Jemen Południowy przyjęły deklarację zjednoczeniową tworząc Republikę Jemeńską.
• 1992:
  • Bośnia i Hercegowina, Chorwacja i Słowenia przystąpiły do ONZ.
  • Prezydenci Lech Wałęsa i Borys Jelcyn podpisali w Moskwie polsko-rosyjski traktat o przyjaźni i dobrosąsiedzkiej współpracy.
• 1998 – W referendach w Irlandii i Irlandii Północnej zostało zatwierdzone Porozumienie wielkopiątkowe.
• 2000 – Izrael wycofał wojska z południowego Libanu.
• 2002:
  • Dokonano oblotu bojowego, bezzałogowego aparatu latającego Boeing X-45.
  • Odsłonięto Pomnik Ofiar Komunizmu w Pradze.
• 2004:
  • Manmohan Singh został premierem Indii.
  • W Katedrze Almudena w Madrycie odbył się ślub hiszpańskiego następcy tronu Filipa i dziennikarki Letycji Ortiz Rocasolano.
• 2005 – W wyborach prezydenckich w Mongolii zwyciężył Nambaryn Enchbajar.
• 2006 – Wybuchła afera dopingowa w kolarstwie szosowym.
• 2007 – 6 osób zginęło, a ponad 80 zostało rannych w zamachu bombowym przed centrum handlowym w Ankarze.
• 2008 – 46 żołnierzy zginęło w zderzeniu ich konwoju z cysterną na północy Nigerii.
• 2010 – 158 osób zginęło, a 8 zostało rannych w katastrofie Boeinga 737 linii Air India w mieście Mangalore.
• 2011 – 161 osób zginęło, a około 900 zostało rannych w wyniku przejścia trąby powietrznej nad Joplin w stanie Missouri.

Urodzili się

• 1694 – Daniel Gran, austriacki malarz (zm. 1757)
• 1813 – Ryszard Wagner, niemiecki kompozytor (zm. 1883)
• 1826 – Julian Majewski, polski oficer, inżynier budownictwa lądowego i wodnego (zm. 1920)
• 1844 – Mary Cassatt, francuska malarka, impresjonistka (zm. 1926)
• 1847 – Modest Andlauer, francuski jezuita, misjonarz, męczennik, święty katolicki (zm. 1900)
• 1859 – Arthur Conan Doyle, angielski pisarz, przedstawiciel nurtu powieści detektywistycznej (zm. 1930)
• 1878 – Medard Downarowicz, polski polityk, minister (zm. 1934)
• 1879 – Symon Petlura, ukraiński polityk (zm. 1926)
• 1885 – Giacomo Matteotti, włoski polityk socjalistyczny (zm. 1924)
• 1895 – Tadeusz Michejda, polski architekt, powstaniec śląski (zm. 1955)
• 1897 – Stanisław Ossowski, polski socjolog, współtwórca Polskiego Towarzystwa Socjologicznego (zm. 1963)
• 1899 – Oskar Hammelsbeck, niemiecki pedagog (zm. 1975)
• 1901:
  • Eleonora Słobodnikowa, polska tłumaczka (zm. 1986)
  • Deogracias Palacios, hiszpański misjonarz, męczennik, błogosławiony Kościoła katolickiego (zm. 1936)
• 1907:
  • Hergé, belgijski rysownik komiksowy (zm. 1983)
  • Laurence Olivier, angielski aktor (zm. 1989)
• 1919:
  • Paul Vanden Boeynants, belgijski polityk, premier Belgii (zm. 2001)
  • Peter Howson, australijski polityk, minister lotnictwa (zm. 2009)
• 1920 – Thomas Gold, amerykański astrofizyk (zm. 2004)
• 1921 – Władimir Kutuzow, rosyjski operator, twórca filmów animowanych
• 1922:
  • José Craveirinha, mozambicki dziennikarz, poeta (zm. 2003)
  • Stellan Nilsson, szwedzki piłkarz
  • Antoni Misiak, polski włókiennik, turysta i działacz PTTK w Łodzi (zm. 1974)
• 1924:
  • Charles Aznavour, francuski kompozytor i piosenkarz ormiańskiego pochodzenia
  • Gloria Lloyd, amerykańska aktorka (zm. 2012)
• 1927 – Szymon Kobyliński, polski grafik, rysownik, karykaturzysta, satyryk, historyk, scenograf (zm. 2002)
• 1928 – Ludomir Mączka, polski żeglarz, podróżnik, jachtowy kapitan morski (zm. 2006)
• 1929 – Jaroslav Dietl, czeski pisarz, scenarzysta filmowy (zm. 1985)
• 1930:
  • Jan Ciszewski, polski dziennikarz i komentator sportowy (zm. 1982)
  • Harvey Milk, amerykański polityk (zm. 1978)
• 1931 – Tadeusz Zieliński, polski muzykolog (zm. 2012)
• 1937 – Facundo Cabral, argentyński piosenkarz (zm. 2011)
• 1938 – Wiesław Maniak, polski sprinter (zm. 1982)
• 1939:
  • Stanisław Cejrowski, polski animator, działacz jazzowy (zm. 2009)
  • Paul Winfield, amerykański aktor (zm. 2004)
• 1942 – Theodore Kaczynski, amerykański matematyk, terrorysta pochodzenia polskiego
• 1943:
  • Marie-Françoise Audollent, francuska aktorka (zm. 2008)
  • Gesine Schwan, niemiecka polityk
• 1946 – George Best, brytyjski piłkarz (zm. 2005)
• 1950 – Bernie Taupin, brytyjski poeta, autor tekstów piosenek
• 1954:
  • Vera Bila, czeska piosenkarka
  • Leszek Winder, polski gitarzysta, kompozytor
• 1955:
  • Dennis de Jong, holenderski polityk, dyplomata
• 1956:
  • Al Corley, amerykański aktor, reżyser, piosenkarz
  • Natasha Shneider, rosyjska wokalistka grupy Eleven (zm. 2008)
  • Iwo Zaniewski, polski malarz, fotografik, reżyser i dyrektor artystyczny agencji reklamowej
• 1957:
  • Shinji Morisue, japoński gimanstyk
  • Lisa Murkowski, amerykańska polityk pochodzenia polskiego, senator
• 1959:
  • Czesława Kościańska, polska wioślarka
  • Morrissey, brytyjski piosenkarz
• 1960 – Hideaki Anno, japoński reżyser filmowy
• 1961 – Michael Kostroff, amerykański aktor
• 1962:
  • William Castro, urugwajski piłkarz
  • Tim Daggett, amerykański gimnastyk
• 1963 – David Schneider, brytyjski aktor
• 1966:
  • José Francisco Blake Mora, meksykański polityk, minister spraw wewnętrznych (zm. 2011)
  • Robert Dudzik, polski aktor
  • Kenny Hickey, amerykański gitarzysta i wokalista, członek grupy Type O Negative
• 1967:
  • MC Eiht, amerykański raper
  • Brooke Smith, amerykańska aktorka
• 1970:
  • Naomi Campbell, brytyjska aktorka, modelka
  • Pedro Diniz, brazylijski kierowca wyścigowy
  • Monika Maciejewska, polska szpadzistka
  • Natalia Permiakowa, białoruska biathlonistka
  • Bogdan Święczkowski, polski prawnik, prokurator
  • Guillaume Warmuz, francuski piłkarz, bramkarz
  • Monika Wierzbicka, polska piosenkarka
• 1971:
  • Magda Femme, polska wokalistka
  • Jakub Weigel, polski muzyk rockowy
• 1972:
  • Anna Belknap, amerykańska aktorka
  • Wojciech Błach, polski aktor
• 1973 – Nikolaj Lie Kaas, duński aktor
• 1974 – Seda Noorlander, holenderska tenisistka
• 1975:
  • Salva Ballesta, hiszpański piłkarz
  • Robert Mikołajczak, polski żużlowiec
  • Janne Niinimaa, fiński hokeista
• 1978:
  • Ginnifer Goodwin, amerykańska aktorka
  • Agnieszka Jaskółka, polska aktorka niezawodowa, modelka
  • Katie Price, brytyjska modelka i aktorka
• 1979 – Maggie Q, amerykańska aktorka
• 1980 – Lucy Gordon, brytyjska aktorka (zm. 2009)
• 1981 – Jürgen Melzer, austriacki tenisista
• 1982 – Apolo Anton Ohno, amerykański łyżwiarz szybki
• 1985 – Tranquillo Barnetta, szwajcarski piłkarz
• 1987 – Novak Đoković, serbski tenisista
• 1989 – Kasper Zborowski-Weychman, polski wokalista, aktor i prezenter
• 1990 – Melanie Klaffner, austriacka tenisistka

Zmarli

•   337 – Konstantyn I Wielki, cesarz rzymski (ur. 272)
• 1457 – Rita da Cascia, włoska święta (ur. 1381)
• 1667 – Aleksander VII, papież (ur. 1599)
• 1762 – Michał Kazimierz Radziwiłł, hetman wielki litewski (ur. 1702)
• 1857 – Michał Hồ Đình Hy, wietnamski męczennik, święty katolicki (ur. ok. 1808)
• 1862 – Wawrzyniec Ngôn, wietnamski męczennik, święty katolicki (ur. ok. 1840)
• 1874 – Maria Kalergis, polska pianistka, mecenas sztuki (ur. 1822)
• 1885 – Victor Hugo, francuski pisarz, poeta (ur. 1802)
• 1942 – Adam Próchnik, polski działacz socjalistyczny i oświatowy, historyk (ur. 1892)
• 1943 – Jan Kryst, żołnierz Armii Krajowej (ur. 1922)
• 1949 – Witold Łaszczyński, polski pisarz (ur. 1872)
• 1964 – Michał Tokarzewski-Karaszewicz, polski dowódca wojskowy, generał, dowódca Służby Zwycięstwu Polski, komendant ZWZ na obszar Polski pod okupacją sowiecką (ur. 1893)
• 1971 – Rajmund Barański, polski lekarz, minister zdrowia (ur. 1894)
• 1981 – Jerzy Olszewski, polski chemik, polityk, minister (ur. 1921)
• 1990:
  • Rocky Graziano, amerykański bokser (ur. 1919)
  • Czesław Przybyła, polski aktor (ur. 1921)
• 1991 – Derrick Henry Lehmer, amerykański matematyk (ur. 1905)
• 1994 – Eligia Bąkowska, polska tłumaczka, redaktor, nauczycielka (ur. 1907)
• 1998 – John Derek, amerykański aktor, reżyser filmowy (ur. 1926)
• 2000 – Krzysztof Boruń, polski pisarz fantastyki naukowej (ur. 1923)
• 2002:
  • Władysław Majewski, polski pracownik naukowy, polityk, minister (ur. 1933)
  • Alexandru Todea, rumuński duchowny katolicki, kardynał (ur. 1912)
• 2004 – Michaił Woronin, rosyjski gimnastyk (ur. 1945)
• 2005 – Charilaos Florakis, grecki działacz komunistyczny (ur. 1914)
• 2006 – Kōichirō Tomita, japoński astronom (ur. 1925)
• 2010:
  • Martin Gardner, amerykański matematyk (ur. 1914)
  • Josef Koukl, czeski duchowny katolicki, biskup litomierzycki (ur. 1926)
  • Buz Lukens, amerykański polityk (ur. 1931)
• 2011 – Matej Ferjan, słoweński żużlowiec (ur. 1977)

Przypisy