26 listopada
26 listopada jest 330. (w latach przestępnych 331.) dniem w kalendarzu gregoriańskim. Do końca roku pozostaje 35 dni.
Święta
- Imieniny obchodzą: Alipiusz, Ammonia, Ammoniusz, Delfin, Dobiemiest, Faust, Hezychiusz, Jan, Kajetana, Konrad, Konrada, Lechosław, Lechosława, Leonard, Marceli, Nikon, Pachomiusz, Piotr, Stylian, Sylwester, Sylwestra, Syrycjusz i Teodor.
- Mongolia – Święto Niepodległości
- Wspomnienia i święta w Kościele katolickim[1][2], obchodzą:
Wydarzenia w Polsce
- 1715 – Zawiązała się konfederacja tarnogrodzka.
- 1899 – Otwarto Muzeum Przemysłu Artystycznego i Starożytności we Wrocławiu.
- 1917 – Powstał rząd Jana Kucharzewskiego.
- 1918 – Została zlikwidowana tzw. Republika Ostrowska w Ostrowie Wielkopolskim.
- 1921 – Polacy w Wolnym Mieście Gdańsku powołali Macierz Szkolną.
- 1932 – Założono klub hokejowy Podhale Nowy Targ.
- 1944 – Heinrich Himmler wydał rozkaz zniszczenia krematoriów w KL Auschwitz-Birkenau.
- 1955:
- Premiera filmu Irena do domu!
- W setną rocznicę śmierci ponownie odsłonięto odbudowany Pomnik Adama Mickiewicza w Krakowie.
- 1972 – Premiera 1. odcinka serialu Chłopi.
- 1973 – Została utworzona Polska Wojskowa Jednostka Specjalna, mająca wejść w skład sił pokojowych ONZ na Bliskim Wschodzie.
- 1977:
- Wycofano ze służby szkuner szkolny ORP Iskra.
- Założono klub piłkarski GKS Bełchatów.
- 1979 – Premiera filmu Elegia.
- 1987 – Minister spraw wewnętrznych Czesław Kiszczak wystosował pismo do prokuratora generalnego PRL, w którym domagał się skrócenia wyroków zabójcom ks. Jerzego Popiełuszki.
- 1991 – Polska została przyjęta do Rady Europy.
- 1996 – Zakończono dystrybucję powszechnych świadectw udziałowych.
- 2000 – Rozpoczął działalność mBank, pierwszy w Polsce bank wirtualny.
- 2001 – W Łodzi ukończono malowanie największego w Europie murala przy Piotrkowskiej.
- 2006 – Odbyła się II tura wyborów samorządowych.
- 2008:
- Odbył się ponowny pogrzeb gen. Władysława Sikorskiego w Katedrze Wawelskiej.
- W Pile otwarto centrum handlowo-rozrywkowe Galeria Kasztanowa.
Wydarzenia na świecie
- 43 p.n.e. – Został zawarty II triumwirat.
- 579 – Pelagiusz II został papieżem.
- 1335 – Zjazd w Wyszehradzie.
- 1346 – Karol IV Luksemburski został koronowany w katedrze w Bonn na antykróla Niemiec.
- 1476 – Wład Palownik pokonał przy wsparciu wojsk węgierskich i mołdawskich hospodara wołoskiego Basaraba III i zajął jego miejsce.
- 1504 – Filip I Piękny został królem Kastylii.
- 1580 – We Francji został zawarty pokój między katolikami a hugenotami.
- 1751 – Adolf Fryderyk został królem Szwecji.
- 1764 – We Francji zlikwidowano zakon jezuitów.
- 1778 – James Cook odkrył wyspy Maui.
- 1801 – Angielski chemik Charles Hatchett odkrył pierwiastek chemiczny niob.
- 1812 – Inwazja Napoleona na Rosję: rozpoczęła się bitwa nad Berezyną.
- 1842 – W stanie Indiana założono Uniwersytet Notre Dame.
- 1865 – Wojna Chile i Peru z Hiszpanią: bitwa morska pod Papudo.
- 1912 – Na wyposażenie armii brytyjskiej wszedł karabin maszynowy Vickers.
- 1914 – Eksplozja amunicji na pancerniku HMS Bulwark w angielskim porcie Sheerness spowodowała śmierć 738 z 750 członków załogi.
- 1918:
- Wielkie Zgromadzenie Serbskie uchwaliło w Podgoricy włączenie Czarnogóry do Serbii.
- Wielkie Zgromadzenie Narodowe podjęło decyzję o detronizacji króla Czarnogóry Mikołaja I Petrowić-Niegosza i dynastii Petrowiczów oraz połączeniu Czarnogóry z Serbią.
- 1922 – Howard Carter i Lord Carnarvon weszli do wnętrza odkrytego 4 listopada grobowca Tutanchamona.
- 1924 – Proklamowano Mongolską Republikę Ludową.
- 1933 – Camille Chautemps został po raz drugi premierem Francji.
- 1934 – Uruchomiono pierwsze tramwaje w Nowosybirsku.
- 1939:
- W okolicach Newcastle zatonął transatlantyk MS Piłsudski.
- ZSRR wypowiedział Finlandii pakt o nieagresji, co doprowadziło do wybuchu tzw. wojny zimowej.
- 1941 – Amerykański sekretarz stanu Cordell Hull przekazał ambasadorowi Cesarstwa Japonii notę dyplomatyczną w formie ultimatum, będącą ostatnim elementem sankcji Stanów Zjednoczonych wobec Japonii.
- 1942:
- Premiera filmu Casablanca.
- W Bihaciu w Bośni z inicjatywy komunistów powstała Antyfaszystowska Rada Wyzwolenia Narodowego Jugosławii (AVNOJ).
- 1943:
- 2824 osoby zginęły w trzęsieniu ziemi w prowincji Kastamonu na północy Turcji.
- Wojna na Pacyfiku: zwycięstwo marynarki amerykańskiej w bitwie koło Przylądka św. Jerzego.
- Zakończyła się konferencja kairska.
- 1944 – 168 osób zginęło wskutek uderzenia niemieckiej rakiety V2 w dom towarowy w Londynie.
- 1949 – Indie przyjęły republikańską konstytucję, która weszła w życie 26 stycznia 1950 roku.
- 1953 – Premiera musicalu filmowego Pocałuj mnie Kasiu.
- 1955 – W setną rocznicę śmierci ponownie otwarto Muzeum Adama Mickiewicza w Nowogródku.
- 1956 – Podczas Igrzysk Olimpijskich w Melbourne Janusz Sidło zdobył srebrny medal w konkursie rzutu oszczepem.
- 1965 – Umieszczono na orbicie pierwszego francuskiego sztucznego satelitę Astérix.
- 1966 – We Francji uruchomiono pierwszą na świecie elektrownię pływową.
- 1968:
- Premiera modelu Audi 100.
- Przyjęta przez ONZ na wniosek Polski konwencja wykluczyła przedawnienie zbrodni wojennych i zbrodni przeciwko ludzkości.
- 1970 – Papież Paweł VI przybył z wizytą do Teheranu.
- 1972 – Premiera samochodu sportowego Fiat X1/9.
- 1976 – 72 osoby zginęły w katastrofie samolotu Tu-104B pod Moskwą.
- 1979 – 156 osób zginęło w katastrofie pakistańskiego Boeinga 707 w Arabii Saudyjskiej.
- 1983 – Z sejfów w Porcie lotniczym Londyn-Heathrow zrabowano 26 mln funtów w złocie.
- 1985 – Rozpoczęła się misja STS-61-B wahadłowca Atlantis.
- 1986:
- Premiera filmu Wybrzeże moskitów.
- Wojna iracko-irańska: irański pocisk scud spadł na jedną z dzielnic Bagdadu, zabijając 103 osoby.
- 1988:
- Krótki film o zabijaniu w reżyserii Krzysztofa Kieślowskiego zdobył Europejską Nagrodę Filmową podczas gali w Berlinie.
- Wystrzelono statek kosmiczny Sojuz TM-7 z siódmą wyprawą na stację orbitalną Mir.
- 1989:
- Ostatnie wietnamskie oddziały wojskowe opuściły Kambodżę.
- Prezydent Komorów Ahmed Abdallah zginął w zamachu w stolicy kraju Moroni.
- Założono Bułgarską Partię Socjaldemokratyczną.
- 1990 – Po 41 latach reaktywowano Szanghajską Giełdę Papierów Wartościowych.
- 1991:
- Na amerykańskim poligonie atomowym w Nevadzie przeprowadzono ostatni brytyjski próbny wybuch jądrowy.
- Ukazał sie album Dangerous Michaela Jacksona.
- 1994:
- Na swoim szóstym konsystorzu Jan Paweł II mianował 30 nowych kardynałów.
- Nieudany szturm Groznego, przeprowadzony siłami antydudajewowskiej opozycji przy nieoficjalnym wsparciu jednostek armii rosyjskiej.
- 1995 – Eduard Szewardnadze został prezydentem Gruzji.
- 1998:
- 209 osób zginęło w zderzeniu pociągów w indyjskim stanie Pendżab.
- Tony Blair jako pierwszy premier Wielkiej Brytanii wygłosił przemówienie w parlamencie irlandzkim.
- 2000 – Papież Jan Paweł II promulgował Konstytucję Watykanu.
- 2003 – Odbył się ostatni lot samolotu Concorde.
- 2006 – Rafael Correa zwyciężył w II turze wyborów prezydenckich w Ekwadorze.
- 2007 – Południowokoreańskie miasto Yeosu zostało wybrane na organizatora Expo 2012. O organizację ubiegały się także marokański Tanger i Wrocław.
- 2008 – W zamachu terrorystycznym w Bombaju zginęło blisko 200 osób, kilkaset zostało rannych.
Urodzili się
- 1189 – Jerzy II, wielki książę włodzimierski (zm. 1238)
- 1288 – Go-Daigo, cesarz Japonii (zm. 1339)
- 1607 – John Harvard, amerykański duchowny, założyciel Uniwersytetu Harvarda (zm. 1638)
- 1608 – Andrzej Wiszowaty, polski filozof, kaznodzieja, poeta, ideolog braci polskich (zm. 1678)
- 1609 – Henry Dunster, amerykański duchowny, pedagog, prezydent Uniwersytetu Harvarda (zm. 1659)
- 1702 – Mateusz Alonso de Leciniana, hiszpański dominikanin, misjonarz, męczennik, święty katolicki (zm. 1745)
- 1743 – Franciszek Ksawery Pułaski, konfederat barski, brat Kazimierza (zm. 1769)
- 1805 – Eustachy Januszkiewicz, polski pisarz (zm. 1874)
- 1817 – Charles Wurtz, francuski chemik (zm. 1884)
- 1831 – Fiodor Bredichin, rosyjski astronom (zm. 1904)
- 1847 – Maria Fiodorowna, caryca Rosji, żona Aleksandra III Romanowa (zm. 1928)
- 1857 – Ferdinand de Saussure, szwajcarski językoznawca (zm. 1913)
- 1867 – Tomasz Nejman, polski kontradmirał, uczestnik I wojny światowej (zm. 1942)
- 1869:
- Stanisław Estreicher, polski historyk prawa, profesor i rektor Uniwersytetu Jagiellońskiego (zm. 1939)
- Maud, królowa Norwegii, żona Haakona VII (zm. 1938)
- 1880:
- Kazimierz Junosza-Stępowski, polski aktor (zm. 1943)
- Władysław Konopczyński, polski historyk, profesor Uniwersytetu Jagiellońskiego (zm. 1952)
- 1881 – Tadeusz Tomaszewski, polski prawnik, polityk, premier Polski na uchodźstwie (zm. 1950)
- 1885 – Heinrich Brüning, niemiecki prawnik, ekonomista, historyk, filolog, polityk, kanclerz Niemiec (zm. 1970)
- 1892 – Charles Brackett, amerykański scenarzysta filmowy (zm. 1969)
- 1894 – Norbert Wiener, amerykański matematyk, twórca cybernetyki (zm. 1964)
- 1895 – Witold Hulewicz, polski pisarz (zm. 1941)
- 1898 – Karl Ziegler, niemiecki chemik (zm. 1973)
- 1905:
- Andrzej Wantuła, polski duchowny ewangelicki, wiceprezydent Światowej Federacji Luterańskiej (zm. 1976)
- Emlyn Williams, walijski aktor, reżyser filmowy (zm. 1987)
- 1906 – Krystyna Dąbrowska, polska rzeźbiarka (zm. 1944)
- 1909 – Eugène Ionesco, francuski pisarz pochodzenia rumuńskiego (zm. 1994)
- 1910:
- Cyril Cusack, brytyjski aktor (zm. 1993)
- Kazimierz Secomski, polski ekonomista, polityk, wicepremier (zm. 2002)
- 1912:
- Giuseppe Vecchi, włoski muzykolog (zm. 2007)
- Eugen York, niemiecki reżyser filmowy (zm. 1991)
- 1913:
- Konrad Morawski, polski aktor (zm. 1985)
- Marian Nitecki, polski dowódca wojskowy, generał (zm. 2008)
- 1918 – Leopold Kozłowski, polski pianista, klezmer, kompozytor, dyrygent
- 1919:
- Ryszard Kaczorowski, polski polityk, prezydent Polski na uchodźstwie (zm. 2010)
- Frederik Pohl, amerykański pisarz
- 1921
- Alex Close, belgijski kolarz szosowy (zm. 2008)
- Wiesław Machowski, polski aktor (zm. 2004)
- Andrzej Nadolski, polski archeolog, historyk (zm. 1993)
- 1922:
- Gino Gard, amerykański piłkarz, bramkarz (zm. 2010)
- Charles Schulz, amerykański rysownik, twórca filmów animowanych (zm. 2000)
- Richard Vander Veen, amerykański polityk, członek Izby Reprezentantów (zm. 2006)
- 1926 – Armand Penverne, francuski piłkarz (zm. 2012)
- 1930 – Czesław Rymarz, polski matematyk, inżynier, filozof (zm. 2011)
- 1931:
- Adolfo Pérez Esquivel, argentyński architekt, rzeźbiarz, obrońca praw człowieka, laureat Nagrody Nobla
- Adrianus Johannes Simonis, holenderski duchowny katolicki, kardynał, arcybiskup Utrechtu.
- 1933:
- Puncagijn Dżasraj, mongolski polityk, premier Mongolii (zm. 2007)
- Ludmiła Niedbalska, polska reżyserka filmowa
- 1937:
- Boris Jegorow, rosyjski kosmonauta (zm. 1994)
- Andrzej Zieliński, polski polityk, minister kultury i dziedzictwa narodowego
- 1939:
- Abdullah Ahmad Badawi, malezyjski polityk, premier Malezji
- Tina Turner, amerykańska piosenkarka
- 1940:
- Konrad Frejdlich, polski pisarz
- Algis Rimas, litewski inżynier, polityk, samorządowiec (zm. 2010)
- 1943 – Tadeusz Mołdawa, polski prawnik, politolog, profesor Uniwersytetu Warszawskiego
- 1945 – John McVie, brytyjski basista zespołu Fleetwood Mac
- 1949:
- Marí Alkatiri, timorski polityk, premier Timoru Wschodniego
- Andrzej Rzepliński, polski prawnik, profesor Uniwersytetu Warszawskiego, członek Komitetu Helsińskiego
- 1950 – Krzysztof Kiersznowski, polski aktor
- 1951 – Cicciolina, włoska aktorka, polityk pochodzenia węgierskiego
- 1953 – Marian Harkin, irlandzka polityk
- 1954:
- Stanisław Kuźnik, polski reżyser filmowy
- Velupillai Prabhakaran, tamilski bojownik, przywódca polityczny Tygrysów Wyzwolenia Tamilskiego Ilamu (zm. 2009)
- 1957 – Andrzej Szynal, polski dyplomata
- 1958 – Tomasz Beksiński, polski dziennikarz muzyczny, tłumacz (zm. 1999)
- 1960 – Delio Rossi, włoski piłkarz, trener piłkarski
- 1961 – Andrzej Halicki, polski polityk, poseł na Sejm RP
- 1963 – Richard Arnold, amerykański astronauta
- 1964 – Vreni Schneider, szwajcarska narciarka alpejska
- 1965:
- Thomas Schroll, austriacki bobsleista
- Des Walker, angielski piłkarz
- 1966 – Garcelle Beauvais, amerykańska aktorka pochodzenia haitańskiego
- 1967:
- Adam Harrington, kanadyjski aktor
- Mariusz Jakus, polski aktor
- 1968 – Maciej Grzybowski, polski pianista
- 1969:
- Marek Bukowski, polski aktor
- Krunoslav Jurčić, chorwacki piłkarz, trener piłkarski
- 1970 – John Amaechi, amerykański koszykarz
- 1971:
- Marcel Chyrzyński, polski kompozytor
- Ronald Wright, amerykański bokser
- 1972 – Chris Osgood, kanadyjski bramkarz hokejowy
- 1973:
- Peter Facinelli, amerykański aktor
- Maria Serrano Serrano, hiszpańska piosenkarka, modelka (zm. 2001)
- 1974 – Roman Šebrle, czeski lekkoatleta, dziesięcioboista
- 1975:
- Władisław Radimow, rosyjski piłkarz
- Salvatore Sanzo, włoski szermierz, florecista
- 1976 – Adam Badziak, polski motocyklista wyścigowy
- 1977:
- Ivan Basso, włoski kolarz szosowy
- Jure Radelj, słoweński skoczek narciarski
- 1979 – Julien Ingrassia, francuski pilot rajdowy
- 1980 – Aruna Dindane, piłkarz z Wybrzeża Kości Słoniowej
- 1981 – Natasha Bedingfield, brytyjska piosenkarka
- 1983:
- Mateusz Janicki, polski aktor
- Adam Metelski, polski koszykarz
- 1984:
- Jeremy Lusk, amerykański motocyklista freestyle motocrossu (zm. 2009)
- Antonio Puerta, hiszpański piłkarz (zm. 2007)
- 1985 – Nikola Pokrivač, chorwacki piłkarz
- 1986:
- Tereza Hlavsová, czeska biathlonistka (zm. 2006)
- Aneta Langerová, czeska piosenkarka
- Trevor Morgan, amerykański aktor
- 1987 – Kat DeLuna, amerykańska piosenkarka, tancerka, autorka tekstów pochodzenia dominikańskiego
- 1992 – Ludwik Ducruet, najstarszy syn Stefanii, księżniczki Monako
Zmarli
- 399 – Syrycjusz, święty, papież (ur. ?)
- 975 – Konrad, święty, biskup Konstancji (ur. ok. 900)
- 1252 – Blanka Kastylijska, królowa Francji, żona Ludwika VIII Lwa (ur. 1188)
- 1504 – Izabela I Katolicka, królowa Kastylii i Leónu (ur. 1451)
- 1717 – Daniel Purcell, brytyjski kompozytor (ur. ok. 1663)
- 1809 – Nicolas Dalayrac, francuski kompozytor (ur. 1753)
- 1839:
- Tomasz Đinh Viết Dụ, wietnamski dominikanin, męczennik, święty katolicki (ur. ok. 1783)
- Dominik Nguyễn Văn Xuyên, wietnamski męczennik, święty katolicki (ur. ok. 1786)
- 1851 – Nicolas Jean de Dieu Soult, francuski polityk, marszałek Francji (ur. 1769)
- 1855 – Adam Mickiewicz, polski poeta (ur. 1798)
- 1857 – Joseph von Eichendorff, niemiecki poeta (ur. 1788)
- 1885 – Thomas Andrews, irlandzki chemik, fizyk (ur. 1813)
- 1889 – Kajetana Sterni, włoska zakonnica, błogosławiona katolicka (ur. 1827)
- 1909 – Leon Rappaport, żydowski kupiec z Łodzi (ur. ok. 1848)
- 1926 – John Browning, amerykański konstruktor broni (ur. 1855)
- 1935:
- Petronela Golasiowa, polska działaczka narodowa w okresie powstań śląskich (ur. 1851)
- Piotr Choynowski, polski pisarz (ur. 1885)
- 1939 – Mamert Stankiewicz, polski kapitan żeglugi wielkiej (ur. 1889)
- 1942:
- Ignacy Fik, polski poeta, publicysta, krytyk literacki, teoretyk kultury (ur. 1904)
- Stanisław Miszewski, właściciel księgarni i drukarni w Łodzi (ur. 1874)
- 1950 – Hedwig Courths-Mahler, niemiecka pisarka (ur. 1867)
- 1952:
- Sven Hedin, szwedzki geograf, podróżnik (ur. 1865)
- Karol Niezabytowski, polski polityk, minister rolnictwa (ur. 1865)
- 1954 – Jonas Žemaitis, litewski dowódca wojskowy, generał (ur. 1909)
- 1959 – Józef Nikodem Kłosowski, polski pisarz (ur. 1904)
- 1964 – Bodil Ipsen, duński reżyser filmowy (ur. 1889)
- 1965 – Antoni Pająk, polski polityk, premier Polski na uchodźstwie (ur. 1893)
- 1967 – Albert Warner, amerykański przedsiębiorca, założyciel Warner Bros. (ur. 1883)
- 1968 – Arnold Zweig, niemiecki pisarz (ur. 1887)
- 1971 – Jakub Alberione, błogosławiony, włoski duchowny katolicki, założyciel paulistów (ur. 1884)
- 1974 – Hilary Minc, polski ekonomista, polityk, członek PKWN (ur. 1905)
- 1979 – Władysław Grabowski, polski fotograf, właściciel zakładu fotograficznego w Łodzi (ur. 1894)
- 1980 – Kazimierz Dąbrowski, polski psycholog kliniczny, psychiatra (ur. 1902)
- 1980 – Rachel Roberts, angielska aktorka (ur. 1927)
- 1985 – Siergiej Gierasimow, rosyjski reżyser filmowy (ur. 1906)
- 1996:
- 2001 – Olga Scherer, polska pisarka, historyk i teoretyk literatury, tłumaczka (ur. 1924)
- 2004:
- Hans Schaffner, szwajcarski polityk, prezydent Szwajcarii (ur. 1908)
- Jerzy Altkorn, polski ekonomista, rektor Uniwersytetu Ekonomicznego w Krakowie (ur. 1931)
- Philippe de Broca, francuski reżyser filmowy (ur. 1933)
- 2005:
- Elisabeth Behr-Sigel, francuska teolog prawosławny (ur. 1907)
- Emilia Waśniowska, polska poetka (ur. 1954)
- 2007:
- Halina Martinowa, uczestniczka powstania warszawskiego, łączniczka AK, działaczka polonijna (ur. 1911)
- Herb McKenley, jamajski lekkoatleta, sprinter (ur. 1922)
- 2008:
- Edna Parker, amerykańska rekordzistka długowieczności (ur. 1893)
- Helena Wolińska, polska prokurator stalinowska (ur. 1919)
- Ofiary zamachu terrorystycznego w Bombaju:
- Gavriel Holtzberg, izraelski działacz religijny, rabin, emisariusz Chabad-Lubavitch w Bombaju (ur. 1979)
- Rivka Holtzberg, izraelska działaczka religijna, emisariuszka Chabad-Lubavitch w Bombaju (ur. 1980)
- 2010:
- Palle Huld, duński aktor (ur. 1912)
- Maria Stolzman, polska polityk, działaczka społeczna (ur. 1929)
- 2011:
- Iván Menczel, węgierski piłkarz (ur. 1941)
- Chukwuemeka Odumegwu Ojukwu, nigeryjski polityk, pierwszy prezydent Republiki Biafra (ur. 1933)
- Ireneusz Wójcicki, polski muzyk zespołu EKT Gdynia (ur. 1963)
Przypisy
- ↑ Chronologiczny spis informacji o świętych i błogosławionych. na brewiarz.katolik.pl
- ↑ Żywoty Świętych.