Biegun geomagnetyczny – punkt przecięcia się osi geomagnetycznej (osi dipola ziemskiego pola magnetycznego) z powierzchnią Ziemi.

Nomenklatura

W geografii bieguny magnetyczne Ziemi nazywa się zgodnie z ich położeniem, a nie polarnością: "północny biegun magnetyczny" oznacza biegun na półkuli północnej, a "południowy biegun magnetyczny" – na południowej. Z fizycznego punktu widzenia ta konwencja jest nieprawidłowa – współcześnie biegun południowy ziemskiego pola magnetycznego (który przyciąga północny biegun igły kompasu) znajduje się na półkuli północnej, a północny – na południowej; taką sytuację określa się jako polarność normalną Ziemi. Używanie nomenklatury fizycznej w geografii byłoby jednak mylące.

Położenie

Położenie biegunów magnetycznych Ziemi (w roku 2001):

• północny: 79°N, 105°W (koło Wyspy Ellefa Ringnesa),
• południowy: 65°S, 136°E (niedaleko Wybrzeża Adeli).

Położenie biegunów magnetycznych Ziemi jest zmienne, co jest wyraźnie zauważalne w okresie wielu lat. Zmiany te nie mają jednak charakteru okresowego, jak mogłoby to wynikać jedynie z wykresów zmian deklinacji magnetycznej. W dziejach Ziemi dochodziło wielokrotnie do odwrócenia biegunów, co zostało utrwalone w skałach magmowych i niektórych osadowych, w postaci magnetyzacji szczątkowej.

Zobacz też

• Biegun geograficzny