Burdż Chalifa (ar. برج خليفة = "wieża Chalify", ang. Burj Khalifa), nazwa stosowana przed otwarciem: Burdż Dubaj (ar. برج دبي = "wieża Dubaju", ang. Burj Dubai) – wieżowiec w Dubaju w Zjednoczonych Emiratach Arabskich, zbudowany przez firmy Samsung Constructions, BESIX i Arabtec.

Budowa, rozpoczęta 21 września 2004, zakończyła się 16 sierpnia 2009 roku. Wysokość budowli wynosi 828 metrów^[1] i została osiągnięta 17 stycznia 2009 roku^[2]. Budynek posiada 163 piętra użytkowe. Oficjalne otwarcie budynku nastąpiło 4 stycznia 2010 roku, a koszt budowy to 1,5 miliarda dolarów^[3].

Rekordy

Burdż Chalifa:

• Jest trzecią najwyższą konstrukcją budowlaną, jaką kiedykolwiek zbudowano. Wyższe są Perdido Regional Host (2438 m^[4]) i Ursa Platform (1306 m^[5]).
• Jest najwyższą lądową konstrukcją budowlaną jaką kiedykolwiek zbudowano (tytuł ten odebrał 20 maja 2008 masztowi radiowemu w Konstantynowie, znajdującemu się w Polsce, który miał 646,38 metrów wysokości, uległ on zniszczeniu 8 sierpnia 1991).
• Jest najwyższą budowlą wolno stojącą (tytuł ten odebrał 13 września 2007 CN Tower, znajdującemu się w Kanadzie, mającemu 553,33 metrów wysokości).
• Jest najwyższym wieżowcem na świecie (tytuł ten odebrał 21 lipca 2007 Taipei 101, znajdującemu się w Republice Chińskiej, mającemu 509,2 metrów wysokości).
• 24 listopada 2007 w betonowej części budynku zakończono układanie mieszanki betonowej. Jest to światowy rekord wysokości pompowania mieszanki betonowej (606 metrów^[6])
• Ma najwyżej na świecie położony taras widokowy – na 124. piętrze, a na piętrach 158. i 76. znajdują się (odpowiednio) najwyżej na świecie usytuowane meczety i basen^[7].
• W wyniku problemów, spowodowanych bankructwem firmy odpowiedzialnej za elewację, pierwsze jej elementy pojawiły się na budynku dopiero w połowie 2007. Do czasu jej montażu Burdż Chalifa był więc najwyższym betonowym szkieletem nieukończonego budynku, wyższym niż Ryugyong Hotel w Korei Północnej, który ma 105 pięter i 330 metrów wysokości, który był ukończony w 1989, a miał ten tytuł do 2006 roku.

Rozmiary

Początkowo Burdż Chalifa miał mieć wysokość około 560 metrów i wykorzystywał projekt niewybudowanej nigdy wieży Grollo Tower w Melbourne w Australii. Niedługo potem firma Skidmore, Owings and Merrill nadała budynkowi obecny kształt i wygląd, podnosząc jego wysokość do 650, a później do 705 metrów. Główny architekt, Adrian Smith uznał jednak, że górne partie budynku nie wyglądają odpowiednio i postanowił jeszcze bardziej zwiększyć wysokość konstrukcji, by nadać wieżowcowi smuklejszy wygląd. Szczytowe partie budynku, od piętra 154 wzwyż są zbudowane tylko na lekkiej stalowej konstrukcji, zamiast żelbetowego szkieletu, jak niższe piętra. Inwestor, firma Emaar, uważała, że w ten sposób szczyt wieży będzie mógł być jeszcze bardziej podwyższony, by pobić ewentualnych konkurentów do tytułu najwyższego budynku świata, jednak gdy budowa została ukończona, nie jest to już możliwe.

17 stycznia 2009 wieżowiec osiągnął docelową wysokość 828,0 m^[8].

Wygląd i wystrój

Burdż Chalifa zaprojektowany został przez firmę architektoniczną Skidmore, Owings and Merrill, która projektowała także budynki Sears Tower oraz Wieżę Wolności.

Ogólny wygląd i plan wieży nawiązuje do kwiatu pustyni oraz architektury islamu (ornamenty, ozdoby itp.). Wieżowiec składa się z centralnego rdzenia oraz 3 "ramion" – w miarę wzrostu wysokości wieżowca, poszczególne "ramiona" są coraz mniejsze, co nadaje mu smukłości i niezbędnej aerodynamiki. Na samym szczycie, centralny rdzeń przechodzi w iglicę wieńczącą budynek. Najniższe piętra wieży zostały przeznaczone na hotel, którego wystrojem zajął się Giorgio Armani.

Galeria z budowy

• 2006-11-19

• 2007-01-02

• 2007-05-08

• 2007-07-15

Inwestycja

Burdż Chalifa jest centralnym punktem ogromnej inwestycji zajmującej dwa kilometry kwadratowe, która obejmuje kilkanaście hoteli, w tym 306-metrowy Burj Khalifa Lake Hotel & Serviced Apartments i 192-metrowy Burj Dubai Mall Hotel, 6 akrów parków, kilkadziesiąt wieżowców mieszkalnych (18 wieżowców The Residences, 6 wieżowców South Ridge, 3 wieżowce Burj Views, 3 wieżowce The Lofts, 2 wieżowce Boulevard Central, budynek 8 Boulevard Walk, dwa wieżowce mieszkalne naprzeciw Boulevard Central, jeden wieżowiec mieszkalny budowany przez firmę DAMAC, jeden wieżowiec mieszkalny znany jako Climax Tower) oraz jezioro Burj Dubai Lake o powierzchni 12 hektarów wraz z wyspą z parkiem. Oprócz tego inwestycja dostarczy znacznych ilości powierzchni biurowej, wśród której znajduje się tzw. Business Hub oraz dwa wieżowce Boulevard Central (34 i 42 piętrowy). Koszt budowy całej inwestycji wyniesie około 20 miliardów USD.

4 stycznia 2010 budynek został oficjalnie otwarty przez szejka Muhammada ibn Raszida al-Maktuma.

Strajk robotników

Pracownicy budujący Burdż Chalifa skarżyli się na niskie płace i na złe warunki pracy. Według danych z prasy zarobek doświadczonego cieśli wynosił 7,60 USD dziennie, a niewykwalifikowany pracownik zarabiał 4,00 USD. Niektórzy pracodawcy zatrzymywali paszporty swoich pracowników do ukończenia budowy, a płace były wpłacane z opóźnieniem. W ZEA związki zawodowe są zabronione, dlatego 21 marca 2006 wybuchły ogromne zamieszki a pracownicy zniszczyli samochody, biura i budynki w pobliżu budowy. Według urzędników szkody wynoszą ok. 20 mln EUR. Pracownicy następnego dnia zaczęli strajk i przyłączyli się do strajkujących robotników z dubajskiego lotniska, lecz po negocjacjach wrócili do pracy.

Konkurencja

Największy konkurent dla Burdż Chalifa nosi nazwę Nakheel Tower. Znajduje się wciąż w fazie projektów; miałby zostać zbudowany niecałe 50 kilometrów od Burdż Chalifa, w sercu Madinat al-Arab, centralnej dzielnicy nowego projektu Dubai Waterfront. Inwestor, firma Al Nakheel Properties utrzymuje (rzeczywistą) wysokość wieży w ścisłej tajemnicy. Obecnie uważa się, że budynek o pierwotnej wysokości 1600 metrów został zmniejszony do wysokości 1415 metrów, i 232 pięter. Kolejnym konkurentem dla Burdż Chalifa jest wieżowiec o wysokości 1001 metrów, który miałby być częścią ogromnej inwestycji o nazwie Madinat al-Harir w Kuwejcie.

Pozostałe budynki, pozostające wciąż w fazie projektów, które mogą przewyższyć w przyszłości Wieżę Chalify, to X-Seed 4000, TRY 2004, The Illinois, Bionic Tower czy Sky City 1000.

11 stycznia 2010 roku saudyjski książę, miliarder Al-Walid bin Talal ogłosił, że należący do niego Kingdom Holding chce zainwestować w budowę drapacza chmur o rekordowej wysokości 1000 metrów i przewyższyć tym samym Burdż Chalifa. Budynek miałby stanąć w portowym mieście Dżudda w Arabii Saudyjskiej^[9].

Wybrane drapacze chmur (na czerwono zaznaczono wieżowce w budowie)

Zobacz też

• Lista najwyższych budynków na świecie
• Lista najwyższych wolno stojących obiektów budowlanych na świecie

Przypisy

Linki zewnętrzne

• Oficjalna strona budynku (ang.)
• Burj Dubai Skyscraper (ang.)