Dziennik Ustaw

Skocz do: nawigacji, szukaj

Dziennik Ustaw (skrót: DzU, Dz.U. lub Dz. U.uwaga do skrótu), pełna nazwa: Dziennik Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej – najważniejszy polski dziennik urzędowy. Jest to jedyne oficjalne źródło poznania powszechnie obowiązującego prawa w Rzeczypospolitej Polskiej. Wydawanie Dziennika Ustaw jest wyłączną kompetencją Prezesa Rady Ministrów, który zajmuje się tym przy pomocy redakcji znajdującej się w Rządowym Centrum Legislacji.

Od 1 stycznia 2012 Dziennik Ustaw publikowany jest wyłącznie w formie elektronicznej i udostępniany na specjalnie do tego przeznaczonej stronie internetowej.

Zawartość

W Dzienniku Ustaw ogłasza się akty prawne wymienione w Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej[1] oraz w ustawie o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych[2]. Są nimi:

  1. Konstytucja,
  2. ustawy,
  3. rozporządzenia z mocą ustawy wydane przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej,
  4. rozporządzenia wydane przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej, Radę Ministrów, Prezesa Rady Ministrów, ministrów kierujących działami administracji rządowej, przewodniczących określonych w ustawach komitetów – będących członkami Rady Ministrów, oraz Krajową Radę Radiofonii i Telewizji,
  5. teksty jednolite aktów określonych w pkt 1-4,
  6. umowy międzynarodowe ratyfikowane za uprzednią zgodą wyrażoną w ustawie oraz oświadczenia rządowe w sprawie mocy obowiązującej tych umów,
  7. orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego dotyczące aktów normatywnych ogłoszonych w Dzienniku Ustaw,
  8. uchwały Rady Ministrów uchylające rozporządzenia ministra,
  9. akty prawne dotyczące stanu wojny i zawarcia pokoju,
  10. akty prawne dotyczące referendum zatwierdzającego zmianę Konstytucji i referendum ogólnokrajowego,
  11. akty prawne dotyczące wyborów do Sejmu i Senatu,
  12. akty prawne dotyczące skrócenia kadencji Sejmu,
  13. akty prawne dotyczące wyborów Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej,
  14. akty prawne dotyczące powszechnej lub częściowej mobilizacji i użycia Sił Zbrojnych do obrony Rzeczypospolitej Polskiej,
  15. akty prawne dotyczące stanu wojennego,
  16. akty prawne dotyczące stanu wyjątkowego,
  17. akty prawne dotyczące stanu klęski żywiołowej,
  18. uchwały Sądu Najwyższego w sprawie stwierdzenia ważności wyboru Prezydenta RP, wyborów do Sejmu i Senatu oraz ważności referendum zatwierdzającego zmianę Konstytucji i referendum ogólnokrajowego,
  19. obwieszczenia w sprawie sprostowania błędów,
  20. inne akty prawne, jeżeli odrębne ustawy tak stanowią.

Tytuł

Dziennik Ustaw wychodził w Polsce pod różnymi tytułami w zależności od oficjalnej nazwy państwa:

Podstawy prawne

Wydawanie Dziennika Ustaw regulowały kolejno:

Powoływanie się na źródło

Przy powoływaniu się na akty prawne opublikowane w Dzienniku Ustaw należy przytoczyć pełną nazwę aktu prawnego wraz z datą jego uchwalenia, a następnie w nawiasie podać miejsce publikacji w następujący sposób:

  1. skrót: Dz. U.
  2. jeżeli akt prawny został opublikowany w innym roku, niż data jego uchwalenia należy podać również zwrot: "z XXXX r."
  3. numer pod którym akt jest opublikowany: "Nr XXX," (nie stosowany w odniesieniu do aktów wydawanych od 2012 r.)
  4. pozycję pod którą akt jest opublikowany: "poz. XXXX"
  5. dodatek "z późn. zm." (w praktyce czasem jako "ze zm."), jeżeli w dacie cytowania obowiązuje wersja aktu zmieniona w stosunku do wersji opublikowanej w cytowanym źródle
  6. jeżeli akt jest objęty tekstem jednolitym, należy podać adres publikacyjny obwieszczenia zawierającego tekst jednolity: "Dz. U. z XXXX r. Nr XX, poz. XXX" (zgodnie z Zasadami Techniki Prawodawczej nie powinien, ale w praktyce bywa poprzedzany słowami: "tekst jednolity" albo skrótami: "tekst jedn." lub "t.j.", np. "tekst jednolity: Dz. U. z XXXX r. Nr XX, poz. XXX")

Przykładowy zapis aktu prawnego wraz ze wskazaniem źródła:

  • ustawa z dnia 15 września 2000 r. — Kodeks spółek handlowych (Dz. U. Nr 94, poz. 1037, z późn. zm.)
  • ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2004 r. Nr 261, poz. 2603, z późn. zm.)
  • ustawa z dnia 13 stycznia 2012 r. o zmianie ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 118)

W praktyce prawniczej stosuje się prostszy zapis, np. Dz.U.2004.261.2603.

Skrót

Skrótem nazwy "Dziennik Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej" jest "DzU", "Dz.U." lub "Dz. U.". Jest to wyjątek od zasad ortografii, według których powinien mieć on postać: DURP. Wyjątek ten ustalono w czasach PRL, aby uniknąć skojarzeń z rzeczownikiem pospolitym o ośmieszającym znaczeniu (skrótowiec od "Dziennik Ustaw Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej" musiałby mieć postać DUPRL, w wymowie duperel).

Zgodnie z § 162 ust. 2 pkt 1 zasad techniki prawodawczej, które jako integralna część rozporządzenia mają moc powszechnie obowiązującą, Dziennik Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej oznacza się skrótem "Dz. U." (ze spacją pomiędzy "Dz." a "U."). Nieco inną pisownię zaleca późniejsza (z dnia 15 maja 2006 roku) uchwała ortograficzna nr 13[4] Rady Języka Polskiego, a mianowicie "DzU" lub "Dz.U." (bez spacji pomiędzy "Dz" a "U"). Według tej samej uchwały skrót wyrazu "numer" powinien być zapisywany małą literą (czyli "nr") – co wynika poza tym z ogólnej normy ortograficznej[5]

Nie należy mylić podobnego skrótu Dz. Urz. z Dziennikiem Ustaw. Skrót Dz. Urz. może dotyczyć innego dziennika urzędowego (np. Dz. Urz. Min. Zdrowia) albo Dziennika Urzędowego Unii Europejskiej (np. Dz. Urz. UE, Dz. Urz. WE). Uwaga: w samym Dzienniku Urzędowym UE na jego oznaczenie stosowany jest skrót "Dz.U.".

Dostępność

Dostęp do Dziennika Ustaw można uzyskać:

Przypisy

  1. Art. 87 ust. 1, art. 190 ust. 2 zdanie 1 i art. 234 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. z 1997 r. Nr 78, poz. 483)
  2. Art. 9 ustawy z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych (tekst jedn.: Dz. U. z 2010 r. Nr 17, poz. 95)
  3. Encyklopedya Powszechna Kieszonkowa. Wyd. Zeszyt X. Warszawa: Nakład druk i własność Noskowskiego, 1888. 
  4. Uchwała ortograficzna nr 13 Rady Języka Polskiego.
  5. Pisownia przyimków, spójników i tym podobnych wyrażeń w nazwach własnych.

Zobacz też

Linki zewnętrzne