Frank Wilczek

Skocz do: nawigacji, szukaj
Frank Wilczek na Harvardzie

Frank Wilczek (ur. 15 maja 1951) – amerykański fizyk polsko-włoskiego pochodzenia, profesor fizyki w MIT, noblista.

Razem z H. Davidem Politzerem i Davidem Grossem został w 2004 roku uhonorowany Nagrodą Nobla w dziedzinie fizyki, za pracę dotyczącą asymptotycznej swobody w teorii silnych oddziaływań między cząstkami elementarnymi.

Życiorys

Frank Wilczek urodził się w Nowym Jorku. Jego dziadkowie od strony ojca pochodzili z Polski. Babcia, Franciszka Żybura, do 1921 mieszkała w Babicach, gm. Krzywcza pow. przemyski; dziadek pochodził z okolic Warszawy.

W 1973 ożenił się z Betsy Devine i ma z nią dwoje dzieci, Amity i Mira.

Kariera naukowa

W 1973 na uniwersytecie Princeton (Institute for Advanced Study) odkrył wraz Davidem Grossem asymptotyczną swobodę, zgodnie z którą im bliżej siebie znajdują się kwarki, tym słabsza zachodzi między nimi interakcja; gdy kwarki są skrajnie blisko siebie, siły jądrowe między nimi są tak słabe, że zachowują się niemal jak swobodne cząstki. Teoria ta, opracowana niezależnie przez Politzera, jest istotna dla rozwoju chromodynamiki kwantowej.

Wilczek wniósł także wkład do rozwoju innych aspektów teorii pola kwantowego, fizyki materii skondensowanej, astrofizyki i fizyki cząsteczkowej.

Jego obecne zainteresowania naukowe to m.in.:

  • "czysta" fizyka cząsteczkowa: związki między teoretycznymi ideami i obserwowalnymi zjawiskami
  • zachowanie materii: ultrawysoka temperatura, gęstość i struktura fazowa
  • zastosowanie fizyki cząstek w kosmologii
  • zastosowanie technik teorii pola w fizyce materii skondensowanej
  • kwantowa teoria czarnych dziur

Publikacje

Książki

  • The Lightness of Being, Mass, Ether, and the Unification of Forces, 2008 [polskie wydanie: Lekkość bytu, masa, eter i unifikacja sił, 2011]
  • Fractional Statistics and Anyon Superconductivity, grudzień 1990
  • Geometric Phases in Physics, grudzień 1988
  • Longing for the Harmonies, kwiecień 1989 [polskie wydanie: W poszukiwaniu harmonii, maj 2007]

Linki zewnętrzne

  Wikimedia Commons ma galerię ilustracji związaną z tematem:
Frank Wilczek
Zobacz w Wikicytatach kolekcję cytatów
Frank Wilczek