Hebrydy
Na mapach:
Hebrydy (ang. Hebrides, wym. [ˈhɛbrɨdiːz], lub Western Isles; gael. Innse Gall) - archipelag ok. 500 wysp na Oceanie Atlantyckim, wzdłuż północno-zachodnich wybrzeży Szkocji. Hebrydy należą do Wielkiej Brytanii. Główna miejscowość wysp to Stornoway. Wyspy zajmują powierzchnię 7 555 km², a zamieszkuje je 43,4 tys. ludzi (2001).
Geografia
Hebrydy dzielą się na:
- Hebrydy Zewnętrzne (m. in. wyspy Lewis i Harris, North Uist, South Uist i St Kilda)
- Hebrydy Wewnętrzne (m. in. wyspy Skye, Mull, Iona, Islay, Jura).
Te grupy wysp rozdzielone są Morzem Hebrydzkim i kanałem The Minch. Hebrydy stanowią teren górzysty do niemal 1000 m n.p.m. (Sgurr Alasdair 993 m), znajdują się na nich liczne bagna i jeziora.
Na Hebrydach rozwinęło się rybołówstwo, hodowla owiec i bydła, a także drobny przemysł tkacki (tweed).
Historia
Pierwsze ślady ludzkiej bytności na Hebrydach pochodzą z okresu 8500 - 8250 p.n.e. czyli z ery mezolitu. Wyspy w I tysiącleciu zasiedlone przez Celtów. Na wyspie Iona od 563 r. klasztor, założony przez świętego Kolumbę, stał się ważnym ośrodkiem monastycyzmu celtyckiego, skąd prowadzono chrystianizację Piktów i Nortumbrii. W VIII w. rozpoczęły się najazdy norweskich wikingów. Od IX w. wyspy znalazły się pod panowaniem Normanów. W 1266 r. zostały włączone do Szkocji. W czasach nowożytnych Hebrydy, położone poza obszarem niszczonym przez wojny oraz dzięki pomyślnie rozwijającej się tu uprawie ziemniaków, stanowiły region stabilizacji gospodarczej i społecznej. W XIX i XX w. dość znaczna emigracja gospodarcza do Australii i Kanady.
Ciekawostki
Od nazwy wysp wzięła swój tytuł uwertura koncertowa Feliksa Mendelssohna Hebrydy.
Zobacz też