Hosni Mubarak
Muhammad Hosni Said Mubarak (ur. 4 maja 1928) – prezydent Egiptu od 14 października 1981[1] do 11 lutego 2011 roku[2], a wcześniej oficer w lotnictwie egipskim i wiceprezydent.
Biografia
Życiorys do 1981
Hosni Mubarak urodził się w miejscowości Kafr el-Meselha w muhafazie Al-Minufijja, leżącej na północ od Kairu. Ukończył szkołę średnią w pobliskiej Szibin al-Kaum, a potem Egipską Akademię Wojskową w 1949. Rok później wstąpił do Akademii Sił Powietrznych, którą również ukończył.
Następnie piął się w górę kariery wojskowej będąc pilotem, instruktorem, dowódcą dywizjonu i dowódcą bazy, dowodząc m.in. w czasie wojny w Jemenie w latach 60. XX wieku. W 1964 został szefem egipskiej misji wojskowej w Moskwie. W latach 1967–72 pełnił funkcję dyrektora Akademii Sił Powietrznych i szefa sztabu sił lotniczych.
W 1972 został dowódcą sił powietrznych i zastępcą ministra obrony. Brał udział w przygotowaniu planu ataku przeprowadzonego 6 października 1973 roku na siły izraelskie w wojnie Jom Kippur.
W 1975 został mianowany wiceprezydentem Egiptu, a trzy lata później zastępcą szefa Narodowej Partii Demokratycznej. 6 października 1981 roku został poszkodowany w udanym zamachu na Sadata. Mubarak odniósł jednak tylko lekkie obrażenia ręki. W tydzień później został prezydentem.
Prezydentura
Hosni Mubarak został zaprzysiężony na prezydenta 14 października 1981 roku. Jedną z jego pierwszych decyzji było wprowadzenie stanu wojennego, którego nie zniósł aż do swojej dymisji, co pozwalało mu wykorzystywać ten fakt do zwalczania opozycji, przede wszystkim radykalnej organizacji islamskiej – Bractwa Muzułmańskiego i jej odłamów egipskiego Dżihadu.
Za jego prezydentury Egipt został w 1989 roku ponownie przyjęty do Ligi Państw Arabskich po tym, jak został z niej wyrzucony w roku 1979. Siedzibą Ligi ponownie został Kair.
Stłumił powstanie w Asjucie, wtrącając do więzienia ponad 2500 członków zbrojnych ugrupowań odłamów Bractwa Muzułmańskiego. W latach 80. XX wieku przeznaczył dla najuboższych znaczną część dochodów z Kanału Sueskiego. Nie wycofując rządowych subwencji, obniżał ceny zakupu podstawowych produktów żywnościowych. Jego walka z korupcją polegała głównie na dymisjonowaniu podejrzanych o nią ministrów, skazał za nią również brata Anwara Sadata. W 1986 i 1987 roku stłumił zamieszki w Kairze i innych miastach.
W czasie I wojny w Zatoce Perskiej Egipt stanął po stronie koalicji antyirackiej. Siły egipskie w liczbie 45 tysięcy żołnierzy jako jedne z pierwszych wylądowały w Arabii Saudyjskiej, by dołączyć do sił koalicji. W zamian za poparcie USA, kraje Europy Zachodniej i państwa Zatoki Perskiej anulowały Egiptowi długi o wartości 20 mld USD, a drugie tyle rozłożyły na korzystne raty. Hosni Mubarak sprzeciwił się natomiast wojnie w Iraku, mówiąc, że konflikt izraelsko-palestyński powinien zostać rozwiązany jako pierwszypotrzebne źródło.
W 1987 roku, w wyniku referendum, jego kadencja została przedłużona o sześć lat. To samo nastąpiło w 1993, 1999 i 2005 roku. Wiarygodność tych referendów jest wątpliwa, ponieważ Mubarak nie miał kontrkandydatów. Do 2005 roku to parlament, zdominowany przez jego zwolenników, wybierał kandydata na prezydenta.
W roku 1992 i 1993 na jego życie przeprowadzono nieudane próby zamachowe w Egipcie, a w 1994 roku w Etiopii. W latach 90. XX wieku Mubarak rozpoczął wielkie projekty irygacyjne – doprowadzenie wody z Nilu Kanałem Szajcha Zajida (z największą na świecie stacją pomp Mubarak Pumping Station) do oazy Charga i innych w okolicach jezior Toszka.
W 2000 roku Mubarak przyjął w stolicy Egiptu papieża Jana Pawła II.
.jpg&filetimestamp=20080312012402){kind=link}
Prezydent Egiptu Hosni Mubarak w dniach 10–12 marca 2008 roku złożył oficjalną wizytę w Polsce[3]. Prowadził rozmowy z prezydentem Lechem Kaczyńskim i z premierem Donaldem Tuskiem. Został odznaczony Krzyżem Wielkim Orderu Zasługi RP[4][5]. Była to pierwsza wizyta egipskiej głowy państwa w Polsce.
Ustąpienie z urzędu prezydenta
W styczniu 2011 roku przeciwko rządom prezydenta Mubaraka i ogólnej sytuacji polityczno-gospodarczej w kraju wybuchły masowe protesty społeczne, które doprowadziły do śmierci ponad 300 osób. W ich wyniku prezydent Mubarak powołał nowy rząd z Ahmadem Szafikiem na czele, mianował Omara Suleimana na stanowisko wiceprezydenta oraz zadeklarował nieubieganie się o kolejną kadencję w wyborach prezydenckich we wrześniu 2011. Nie spełniło to jednak oczekiwań demonstrujących, których głównym postulatem była natychmiastowa rezygnacja prezydenta. 10 lutego 2011 Mubarak poinformował o przekazaniu części uprawnień wiceprezydentowi Suleimanowi. 11 lutego 2011 roku wiceprezydent ogłosił ustąpienie Mubaraka z urzędu i przejęcie władzy w państwie przez Najwyższą Radę Sił Zbrojnych na czele z ministrem obrony i szefem sił zbrojnych, marszałkiem Mohamedem Husseinem Tantawim. Tego samego dnia Hosni Mubarak opuścił pałac prezydencki w Heliopolis i udał się do swojej rezydencji w Szarm asz-Szajch[2]. Prokuratura zakazała mu wyjazdu z Egiptu i zamroziła jego konta bankowe w kraju[6][7]. 13 kwietnia 2011 roku Hosni Mubarak oraz jego dwaj synowie: Alaa i Gamal zostali aresztowani na 15 dni[8]. 3 sierpnia 2011 roku rozpoczął się w Kairze jego proces z oskarżenia m.in. o spowodowanie śmierci setek demonstrantów w trakcie protestów w styczniu owego roku, przewiedziony tam ze szpitala w Szarm el-Szejk zeznawał leżąc na łóżku. Nie przyznał się do zarzucanych mu czynów.[9].
Rodzina i życie prywatne
Jego żoną jest Suzanne, a synami Alaa i Gamal.
Urzędował w Pałacu Heliopolis w kairskiej dzielnicy Heliopolis. Ma swoją rezydencję również w Szarm asz-Szajch. Doskonale włada – oprócz arabskiego – językiem angielskim i rosyjskimpotrzebne źródło.
Przypisy
- ↑ BBC News – Country profile: Egypt. [dostęp 2010-01-11].
- ↑ 2,0 2,1 Egipt: spektakularne zwycięstwo rewolucji, władzę przejmie wojsko
- ↑ Ambasada RP w Kairze: Mubarak w Polsce. [dostęp 2011-02-02].
- ↑ Postanowienie Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 11 marca 2008 r. o nadaniu orderu (M.P. z 2008 r. Nr 72, poz. 652)
- ↑ Prezydent.pl: Lista osób odznaczonych Krzyżem Wielkim Orderu Zasługi Rzeczypospolitej Polskiej w latach 2006-2010. [dostęp 2011-02-02].
- ↑ http://www.tvn24.pl/12691,1694303,0,1,zakaz-wyjazdu-dla-mubaraka,wiadomosc.html Zakaz wyjazdu dla Mubaraka]
- ↑ Obalony dyktator nie może opuścić kraju. 28 lutego 2011.
- ↑ Egyptian Prosecutors Order 15-Day Detention of Hosni Mubarak. 13 kwietnia 2011.
- ↑ http://www.pap.com.pl/palio/html.run?_Instance=cms_www.pap.pl&_PageID=1&s=infopakiet&dz=strony.glowna.temat_dnia&idNewsComp=206842&filename=&idnews=128769&data=infopakiet&_CheckSum=811994224 PAP: Rozpoczął się proces byłego prezydenta Egiptu Hosniego Mubaraka