Kalety

Skocz do: nawigacji, szukaj
Ten artykuł dotyczy miasta w województwie śląskim. Zobacz też: Kalety – wieś na Białorusi.
Państwo  Polska Województwo śląskie Powiat tarnogórski Gmina gmina miejska Prawa miejskie 1951 Burmistrz Klaudiusz Kandzia[1] Powierzchnia 76,29 km² Ludność (2010)
• liczba
• gęstość
8681
113,8 os./km² Strefa numeracyjna
(+48) 34 Kod pocztowy 42-660 Tablice rejestracyjne STA
Położenie na mapie Polski

Kalety
50°33′54″N 18°52′57″E / 50.565, 18.8825Na mapach: 50°33′54″N 18°52′57″E / 50.565, 18.8825 TERC
(TERYT) 2243313011
Urząd miejski
ul. Żwirki i Wigury 2
42-660 Kalety Multimedia w Wikimedia Commons Hasło Kalety w Wikisłowniku Strona internetowa BIP

Kalety (niem. Kalet) – miasto i gmina w województwie śląskim, w powiecie tarnogórskim, na historycznym terenie ziemi lublinieckiej.

Według danych z 31 grudnia 2010 r. miasto miało 8681 mieszkańców[2].

Położenie

Według danych z roku 2002 Kalety mają obszar 76,68 km², w tym: użytki rolne 11%, użytki leśne 85%[3].

Według danych z 1 stycznia 2011 r. powierzchnia miasta wynosiła 76,29 km²[4]. Miasto stanowi 11,8% powierzchni powiatu.

Miasto z punktu widzenia fizyczno-geograficznego leży na Równinie Opolskiej, nad Małą Panwią.

Miasto historycznie przynależy do Górnego Śląska.

W latach 1922-1939 miasto administracyjnie należało do województwa śląskiego, w latach 1945-1950 do województwa śląsko-dąbrowskiego, w latach 1950-1957 i w latach 1957-1975 do województwa katowickiego (w latach 1953–1956 zwanym województwem stalinogrodzkim), w latach 1975-1998 do województwa częstochowskiego.

Demografia

Dane z 30 czerwca 2004[5]:

Historia

Pomnik poświęcony Bojownikom o Wolność i Demokrację
Pozostałości zabudowy dawnych Kaletańskich Zakładów Celulozowo-Papierniczych w Kaletach
Pozostałości zabudowy dawnych Kaletańskich Zakładów Celulozowo-Papierniczych w Kaletach
Kościół św. Franciszka z Asyżu w Kaletach Miotku

Historia hutnictwa i górnictwa na Górnym Śląsku wywodzi się z dzielnicy Kalet, Kuczowa. Żelazo wytapiano tutaj w kuźnicach, czyli manufakturach hutniczych. Używano do tego węgla drzewnego, którym rozpalano ogniska w tzw. dymarkach. Właściciel jednej z fabryk w Kaletach, Czech Koulhaas, w 1799 roku zakupił od kapitana Berharda von Mletzko wieś Katowice. Postanowił wydobywać tu węgiel kamienny. Stał się też właścicielem wtedy nieczynnej kuźnicy Boguckiej, którą uruchomił i unowocześnił. Dzięki temu dał podstawy do produkcji nowoczesnej stali na terenie Katowic. Wynalazek Koulhaasa doprowadził do upadku hut w dolinie Małej Panwi i tym samym przyczynił się do przemysłowego rozwoju Katowic[11], które między innymi, dzięki temu stały się najważniejszym miastem regionu.

Zabytki[12]

Dzielnice

Miasto składa się z 9 dzielnic zwyczajowych, które wcześniej były odrębnymi miejscowościami:

oraz osiedla Segenau.

Edukacja

  • Zespół Szkół Elektroniczno-Ekonomicznych. Szkoła powstała 2 września 1946 r. i nosiła wówczas nazwę Szkoły Przemysłowej Fabryki Celulozy i Papieru w Kaletach. W momencie powstania była to szkoła zawodowa. W późniejszym okresie przekształciła się w technikum elektryczne a następnie elektroniczne. Od października 2010 roku w budynku szkoły mieści się Ośrodek Wychowawczy.
  • 2 szkoły podstawowe
  • 2 gimnazja

Gospodarka

W mieście funkcjonowała fabryka celulozy i papieru. W chwili obecnej jest poddawana likwidacji. Gospodarka miasta jest oparta o małe zakłady przerobu drewna oraz pozostałe po dawnej fabryce celulozy i papieru spółki, zatrudniające znikomą liczbę mieszkańców.potrzebne źródło

Miasta partnerskie

Wspólnoty religijne

Katolicyzm
Protestantyzm

Sport

  • Sekcja piłki nożnej:
    • Klub Sportowy Unia Kalety, założony w 1921 r.
    • Ludowy Klub Sportowy Małapanew Kuczów
  • Sekcja speedrowera:

TPD Kalety

Przyroda

W Kaletach znajduje się cis o obwodzie 214 cm i wysokości 16 m. Cis ma pojedynczy, prosty pień i regularną, dobrze rozwiniętą koronę. Najwyższy wierzchołek jest martwy, natomiast na wysokości około 6 m, drzewo wykształciło dwa dodatkowe wierzchołki[15].

Transport

Drogi

Linie kolejowe

Przypisy

  1. ↑ Wyniki wyborów 2010 na terenie Kalet
  2. ↑ Ludność. Stan i struktura w przekroju terytorialnym (Stan w dniu 31 XII 2010 r.). Warszawa: Główny Urząd Statystyczny, 2011-06-10. ISSN 1734-6118. 
  3. ↑ Portal Regionalny i Samorządowy REGIOset (pol.). regioset.pl. [dostęp 2010-09-14].
  4. ↑ Powierzchnia i ludność w przekroju terytorialnym w 2011 r.. Warszawa: Główny Urząd Statystyczny, 2011-08-10. ISSN 1505-5507. 
  5. ↑ Baza Demograficzna – Tablice predefiniowane – Wyniki badań bieżących; Stan i struktura ludności; Ludność według płci i miast (pol.). GUS. [dostęp 2010-09-14].
  6. ↑ Kto zmienił przemysł hutniczy na Górnym Śląsku, [w:] "MM Silesia, dostęp 5 lipca 2009 r.
  7. ↑ Historia Kaletańskich Zakładów Celulozowo-Papierniczych, [w:] www.kzcp.republika.pl, dostęp 5 lipca 2009 r.
  8. ↑ M. Filak, Kolej w historii Tarnowskich Gór w okresie XIX i XX wieku, [w:] "Montes Tarnovicensis" 2008, nr 28, dostęp 5 lipca 2009 r.
  9. ↑ 9,0 9,1 Historia Kaletańskich Zakładów Celulozowo-Papierniczych, Op. cit.
  10. ↑ Dz. U. z 1950 r. Nr 51, poz. 472
  11. ↑ Kto zmienił przemysł hutniczy na Śląsku? - Wieści - MM Moje Miasto
  12. ↑ Krajowy Ośrodek Badań i Dokumentacji Zabytków, Rejestr zabytków nieruchomych. Województwo śląskie, [w:] www.kobidz.pl, dostęp 5 lipca 2009 r.
  13. ↑ E. Goszyk, Pałac myśliwski w Zielonej, [w:] "Montes Tarnovicensis" 2005, nr 18, dostęp 5 lipca 2009 r.
  14. ↑ M. Świech, Być jak hrabia Donnersmack, [w:] www.dom.gazeta.pl, dostęp 5 lipca 2009 r.
  15. ↑ Cis pospolity

Linki zewnętrzne