Księga Wyjścia
Księga Wyjścia Wj, Druga Księga Mojżeszowa 2 Mojż, Exodus Ex (hebr. שמות (Szemot) - "imiona" - od pierwszych słów księgi, gr. Εξοδος Exodos z Septuaginty) to druga księga Pisma Świętego.
Księga Wyjścia należy do Pięcioksięgu i tym samym do Starego Testamentu. Jest bardziej spójna i przejrzysta niż poprzedzająca ją Księga Rodzaju.
Według tradycji autorem Księgi Wyjścia jest Mojżesz; współcześnie uważa się, że fragmenty Księgi powstawały w różnych epokach historycznych, a w redakcji dominowała tradycja kapłańska oraz deuteronomiczna (teoria źródeł)
Prawdopodobnie najważniejszą część Księgi Wyjścia stanowi rozdział 20, w którym Jahwe nadaje swojemu ludowi prawo - Dekalog, czyli 10 przykazań.
Wydarzenia
- Izraelici w Egipcie
- Narodziny Mojżesza
- Ucieczka Mojżesza
- Bóg Jahwe objawia się Mojżeszowi - "Jestem, który Jestem" (krzew gorejący)
- Spotkania Mojżesza z faraonem
- Plagi egipskie:
- Ucieczka Izraelitów z Egiptu
- Przejście przez Morze Czerwone (Kantyk Mojżesza)
- Narzekania Izraelitów, zesłanie manny i przepiórek, wytryśnięcie wody ze skały, zwycięstwo nad Amalekitami (Bitwa w Refidim)
- Droga z Egiptu pod Synaj, pierwsze obozowiska (Sukkot,Etam, Pi-Hachirot, Mara, Elim, Wybrzeże Morza Czerwonego, Sin, Dofka, Alusz, Refidim, Synaj)
- Mojżesz na górze Synaj
- 10 przykazań i dalsze prawa (Księga Przymierza)
- Zasady budowy Przybytku, obchodzenia świąt itd.
- Odstępstwo Izraelitów, kult złotego cielca
- Budowa Przybytku
Dalsze wydarzenia opisuje Księga Kapłańska.
Archeologia
Podczas ponad stu lat badań archeologicznych nie odkryto niczego, co mogłoby wspierać historyczność narracyjnych elementów Księgi Wyjścia, takich jak pobyt przez cztery wieki w Egipcie, ucieczka ponad miliona Izraelitów z delty Nilu czy też trzymiesięczna podróż przez pustynię do Synaju[1][2]. Egipskie zapiski nie zawierają wzmianek o czymkolwiek opisanym w Księdze Wyjścia, obszar południowego półwyspu Synaj nie zawiera żadnych śladów masowej migracji opisanej w Eksodusie, a praktycznie wszystkich miejsc wymienionych w Księdze - włącznie z Goszen (obszar w Egipcie, gdzie rzekomo mieszkali Izraelici), miast na składy Pitom i Ramses, miejsca przekroczenia Morza Czerwonego (lub też raczej - jak twierdzą współcześni badacze Biblii - Morza Trzcin), a nawet samej Góry Synaj - nie udało się zidentyfikować[3]. Badacze, którzy utrzymują, że Księga Wyjścia stanowi historyczną prawdę, przyznają, że dowody mogą co najwyżej sugerować możliwość[4].
Według ponad 70 żydowskich uczonych, którzy przełożyli Biblię z hebrajskiego na grekę (Septuaginta) oraz Józefa Flawiusza opisują trasę wędrówki od ziemi Goszen pod górę Synaj [5][6]
Przypisy
- ↑ Roman Frister. Nie ruszajcie mitu. „Polityka”. 46 (2219), s. 34-35, 1999-11-13 (pol.). [dostęp 2010-12-05].
- ↑ James Weinstein, "Exodus and the Archaeological Reality", [w:] Exodus: The Egyptian Evidence, red. Ernest S. Frerichs i Leonard H. Lesko (Eisenbrauns, 1997), s.87
- ↑ John Van Seters, "The Geography of the Exodus", strony 255–276 [w:] The Land that I Will Show You: Essays on the History and Archaeology of the Ancient Near East in Honour of J. Maxwell Miller, red. J. Andrew Dearman i M. Patrick Graham (Journal for the Study of the Old Testament Supplement Series 343, Sheffield Academic Press, 2001) ISBN 1-84127-257-4.
- ↑ James K. Hoffmeier, Israel in Egypt: The Evidence for the Authenticity of the Exodus Tradition, (OUP, 1999)
- ↑ Dawne dzieje Izraela, II, XV, 1
- ↑ National Geographic 09/2008 s. 78
Linki zewnętrzne
- Księga Wyjścia w Biblii Tysiąclecia (bez przypisów)
- Księga Wyjścia w Biblii Warszawskiej (audio)