Leon Dembowski (ur. 1789, zm. 11 stycznia 1878) – polski polityk, minister skarbu w Rządzie Narodowym w czasie powstania listopadowego, zaufany współpracownik księcia Adama Jerzego Czartoryskiego.

Dembowski pochodził z zamożnej polskiej rodziny ziemiańskiej herbu Jelita, szeroko skoligaconej ze sferami arystokratycznymi. Jego rodzicami byli Józef i Konstancja z Narbuttów. Ojciec był właścicielem majątków Harmaki i Hałuzińce, rotmistrzem kawalerii narodowej i kawalerem orderu św. Stanisława.

Leon Dembowski organizował Gwardię Narodową oraz rezerwową dywizję departamentu lubelskiego w wojnie 1812 r. W 1815 został członkiem Rządu Tymczasowego. W Królestwie Polskim był posłem na sejm w 1820 i 1830 r. W 1830 r. został mianowany senatorem z tytułem kasztelana.

W czasie powstania listopadowego był członkiem Rady Administracyjnej. Należał do grona polityków przeciwnych walce z Rosją.

W l. 1861-1867 piastował urząd członka Rady Stanu Królestwa Polskiego (jak i dyrektora Komisji Rządowej Sprawiedliwości). Potem był jeszcze prezesem Najwyższej Komisji Edukacyjnej. Odznaczony Orderem Świętego Stanisława II klasy z nadania Aleksandra I Romanowa. ^[1]

Był właścicielem majątków Bronice i Drzewice, które przynosiły mu dość spore dochody.

Z małżeństwa z Julią z Korwin Kochanowskich przyszedł na świat Edward. Z drugiej żony - Seweryny z Chłędowskich (siostry jego synowej) miał syna Henryka i córki Jadwigę i Marię.

Leon Dembowski został pochowany na Cmentarzu Powązkowskim w Warszawie w kwaterze 12. Pozostawił po sobie obszerne pamiętniki, stanowiące cenne źródło wiedzy o jego czasach

Przypisy