Michael York
Michael York, właściwie Michael York-Johnson (ur. 27 marca 1942 roku w Fulmer, w Anglii) – brytyjski aktor teatralny, filmowy i telewizyjny i producent filmowy.
Życiorys
Syn byłego oficera wojskowego i prezesa Marks and Spencer – Josepha Gwynne'a Johnsona i muzyczki Florence Edith May. Uczęszczał do Hurstpierpoint College w West Sussex. Swoją karierę aktorską rozpoczął w 1956 roku od występu w przedstawieniu The Yellow Jacket. W 1959 roku zadebiutował na scenie West End w spektaklu szekspirowskim Hamlet. Po ukończeniu studiów na wydziale języka angielskiego na University College w Oksfordzie w 1964 roku, odbył podróż z londyńskim National Youth Theatre i występował z w zespole dramatycznym Oxford University Dramatic Society i University College Players, a następnie z szkockim Repertory Theatre w Dundee i londyńskim Royal National Theatre w sztuce Williama Szekspira Wiele hałasu o nic (1965) w reżyserii Franco Zeffirelliego.
W kinie zadebiutował w holenderskim melodramacie Konfesje par miłosnych (Liefdesbekentenissen, 1967) oraz w adaptacjach szekspirowskich Franco Zeffirelliego – Poskromienie złośnicy (The Taming of the Shrew, 1967) z Elizabeth Taylor i Richardem Burtonem w niewielkiej roli Lucencja i Romeo i Julia (Romeo and Juliet, 1968) jako Tybalt, krewny pani Capuleti. Zabłysnął rolą Jolyona w miniserialu BBC Saga rodu Forsytów (The Forsyte Saga, 1967). Następnie został obsadzony w roli pełnego chęci do życia studenta Williama, który ginie w wypadku samochodowym w dramacie kryminalnym Wypadek (Accident, 1967). Oczarował publiczność i krytyków kreacją nieśmiałego smutnego nauczyciela języka angielskiego o homoseksualnych skłonnościach, obserwującego dekadencki Berlin w musicalu Boba Fosse Kabaret (Cabaret, 1972). Jego nieco chłopięca uroda sprawiła, że najchętniej obsadzano go w rolach nieco landrynkowatych kochanków lub romantycznych awanturników. Arcydziełem tego typu aktorstwa była postać sympatycznego acz niezbyt rozgarniętego D'Artagnana, najpierw działającego, później myślącego, zagrana została na granicy pastiszu w happeningowej ekranizacji Trzej muszkieterowie (The Three Musketeers, 1973) i sequelach Czterej muszkieterowie (The Four Musketeers, 1974), Powrót muszkieterów (The Return of the Musketeers, 1989) i telefilmie Muszkieterka (La Femme Musketeer, 2004).
Jako młody hrabia Andrenyi był jednym z ekscentrycznych pasażerów pociągu i jeden z uczestników zbiorowego morderstwa popełnionego w czasie podróży w adaptacji powieści Agathy Christie Morderstwo w Orient Expresie (Murder on the Orient Express, 1974). W komedii przygodowej Ostatni film o Legii Cudzoziemskiej (The Last Remake of Beau Geste, 1977) wystąpił jako jeden z braci bliźniaków, którzy przeżywają nieprawdopodobne komediowe przygody, dochodząc do życiowej i klasowej emancypacji. Jest aktorem wszechstronnym, o czym świadczy rola Jana Chrzciciela w biblijnym miniserialu Franco Zeffirelliego Jezus z Nazaretu (Jesus of Nazareth, 1977) czy postać zagubionego polskiego artysty-emiganta w dramacie Jerzego Skolimowskiego Sukces jest najlepszą zemstą (Success Is the Best Revenge, 1984).
Na małym ekranie był archeologiem w miniserialu Tajemnica Sahary (Il Segreto del Sahara, 1987), bogatym producentem szampana w ekranizacji bestsellerowej powieści Judith Krantz CBS Póki się znów nie spotkamy (Till We Meet Again, 1989), tajemniczym szpiegiem w dramacie telewizyjnym W upalny dzień (The Heat of the Day, 1989) i iście królewskim królem Karolem II w przygodowym Dama i rozbójnik (The Lady and the Highwayman, 1989). Za rolę Colina Rhome'a w serialu Los (The Lot, 2001) zdobył nominację do nagrody Emmy.
W 2002 roku odebrał nagrodę na czeskim Festiwalu Filmowym w Karlowych Warach.
27 marca 1968 roku poślubił Patricię McCallum.
Ciekawostki
- Ma 180 cm wzrostu.
- We wrześniu 2007 roku pojawił się jako gość specjalny w programie rozrywkowym TVP1 Przebojowa noc i zaśpiewał w duecie z Nataszą Urbańską piosenkę pt. Money, money, money... pochodzącą z filmu muzycznego Boba Fosse Kabaret (Cabaret, 1972).
- Jest narratorem zrealizowanego w latach 2007-2008 fabularyzowanego dokumentu Świadectwo poświęconego Janowi Pawłowi II.
- W filmie pod tytułem Młyn i Krzyż aktor zagrał w Polsce. Sceny do tego filmu kręcono w Tarnowie, Dębnie, Wieliczce, w Jurze Krakowsko-Częstochowskiej; w Pieskowej Skale, Tenczynku w Olsztynie, w XIX wiecznej kuźni w Pszczynie oraz w Katowicach na terenie Międzynarodowych Targów Katowickich, gdzie został zbudowany blue box.
Wybrana filmografia
- 2009: Transformers: Zemsta upadłych' (Transformers: Revenge of the Fallen) jako Prime
- 2008: Świadectwo (Una vita con Carol) jako narrator
- 2006: Simpsonowie (The Simpsons) jako Mason Fairbanks
- 2004: Muszkieterka jako D'Artanian
- 2004: Justice League jako Ares
- 2004: Moskiewska gorączka (Moscow Heat) jako Roger Chambers
- 2002: Austin Powers i Złoty Członek (Austin Powers in Goldmember) jako Basil Exposition
- 1999: Austin Powers: Szpieg, który nie umiera nigdy (Austin Powers: The Spy Who Shagged Me) jako Basil Exposition
- 1998: Klub 54 (54) jako Ambasador
- 1998: Ści(ą)gany joko Hibbink Goodhue
- 1997: Opowieść wigilijna (A Chrismas Carol) jako Bob Cratchit (głos)
- 1997: Austin Powers: Agent specjalnej troski (Austin Powers: International Man of Mistery) jako Basil Exposition
- 1997: Prawdziwe kobiety (True Women) jako Lewis Lawshe
- 1993: Szerokie Morze Sargassowe (Wide Sargasso Sea) jako Paul Mason
- 1989: Powrót muszkieterów (The Return of the Musketeers) jako D'Artagnan
- 1977: Jezus z Nazaretu jako Jan Chrzciciel
- 1976: Ucieczka Logana (Logan's Run) jako Logan 5
- 1974: Czterej muszkieterowie (The Four Musketeers) jako D'Artagnan
- 1974: Morderstwo w Orient Expressie (Murder on the Orient Express) jako hrabia Andrenyi
- 1973: Trzej muszkieterowie (The Three Musketeers) jako D'Artagnan
- 1972: Kabaret (Cabaret) jako Brian Roberts
- 1968: Romeo i Julia (Romeo and Juliet) jako Tybalt
- 1967: Poskromienie złośnicy (The Taming of the Shrew) jako Lucentio