Oklahoma
de facto angielski
• ogółem
• lądowa
• wodna
• % wodna
181 196 km²
178 023 km²
3173 km²
1,8 %
Długość
Wzniesienie
• najwyższe
• średnie
• najniższe
355 km
1516 m
395 m
88 m
3 450 654
19,40 os./km²
• kolejność
• data
46
16 listopada 1907
Czas letni
[[UTC-{{{czasletni}}}:00]]
Oklahoma (wymowa:/ˌoʊkləˈhoʊmə/) – stan w Stanach Zjednoczonych Ameryki leżący w środku południowej części kraju.
Graniczy od północy ze stanami Kansas i Kolorado, od wschodu ze stanami Missouri i Arkansas, od południa z Teksasem, od zachodu z Nowym Meksykiem.
Na terenie stanu dominują rozległe równinne wyżyny. Równina wznosi się w kierunku zachodnim. Na wschodzie występują niewysokie pasma górskie, znane jako Kraina Ozark, z wyodrębnionym klimatem, także kulturowym.
Historia
- połowa XVI wieku – odkrycie obszaru dzisiejszego stanu przez Hiszpanów.
- 1682 – Terytorium wchodzi w skład francuskiej Luizjany.
- 1803 – Zakup Luizjany od Francji.
- 1819 – Władze federalne przeznaczają terytorium dzisiejszego stanu dla tzw. "pięciu cywilizowanych plemion" indiańskich z terenów wschodnich (Cherokee, Czoktawowie, Chickasaw, Seminole, Krikowie).
- 1837 – Proklamowanie Terytorium Indiańskiego.
- 1830-1842 – Przesiedlanie kolejnych plemion Indian na Terytorium Oklahomy.
- 23 marca 1889 – prezydent Benjamin Harrison ogłosił, że za 30 dni w południe większa część Terytorium Indiańskiego zostanie otwarta dla białych.
- 22 kwietnia 1889, godzina 12.00 – Nowi osadnicy przekraczają granicę Terytorium (tzw. "wyścig po ziemię").
- 16 listopada 1907 – Oklahoma zostaje przyjęta do Unii jako 46 stan.
- lata 30. XX wieku – Stan nawiedza susza. W jej wyniku oraz z powodu kryzysu gospodarczego wielu farmerów opuszcza stan.
Geografia
- Klimat: podzwrotnikowy, suma opadów zmniejsza się w kierunku zachodnim.
- Główne rzeki: Arkansas, Canadian River, Red River
- Liczba hrabstw: 77
- Największe hrabstwo: Oklahoma
- Liczba parków stanowych: 51
- 5 największych miast: Oklahoma City, Edmond, Tulsa, Midwest City, Norman.
Demografia
Oklahoma ma 3 189 977 mieszkańców (2005). Najpowszechniej używanymi językami są:
- język angielski – 92,13%,
- język hiszpański – 5,02%[1].
Symbole stanu
- Dewiza: Labor Omnia Vincit (łac.) "Praca wszystko zwycięża"
- Przydomek: Sooner State
- Znaczenie przydomka: od wyścigu do działek przez tzw. Sooners[2]
- Znaczenie nazwy "Oklahoma": "stan czerwonych ludzi" (z języka Czoktawów)
- Symbole: jemioła, judaszowiec, muchołówka
System polityczny
Przemysł i bogactwa naturalne
Rolnictwo
- główne uprawy: pszenica, orzeszki ziemne, sorgo, soja, kukurydza, owies, jęczmień,
- hodowla: bydło, drób.
Przemysł
- maszynowy, metalowy, petrochemiczny, wydobycie ropy naftowej
Informacje uzupełniające
- Atrakcje turystyczne:
- Sporty motorowowodne na akwenie zbiornika sztucznego Lake Texoma na rzece Red River
- Park stanowy z siedliskiem bobrów Broken Bow State Park,
- tereny krainy Ozark na wschodzie stanu,
- profesjonalna koszykówka NBA w Oklahoma City
- sport uniwersytecki, szczególnie futbol amerykański i koszykówka mężczyzn w wykonaniu drużyn
- Wyścigi konne w Oklahoma City
Przypisy
- ↑ Modern Language Association. Podane są wszystkie języki używane przez więcej niż 0,5% ogółu ludności.
- ↑ Sooners – artykuł na angielskiej Wikipedii (ang.)
Linki zewnętrzne
Przypisy
- ↑ Modern Language Association. Podane są wszystkie języki używane przez więcej niż 0,5% ogółu ludności.
- ↑ Sooners – artykuł na angielskiej Wikipedii (ang.)