Pokój (województwo opolskie)
Pokój (niem. Bad Carlsruhe, także Carlsruhe O/S) – wieś w Polsce położona w województwie opolskim, w powiecie namysłowskim, w gminie Pokój.
W latach 1975-1998 miejscowość administracyjnie należała do ówczesnego województwa opolskiego.
Miejscowość jest siedzibą gminy Pokój.
Historia
W roku 1748 książę oleśnicki Karol Wirtemberski wybrał te okolice na założenie letniej rezydencji, nazywając tę osadę Carlsruhe na wzór Karlsruhe położonej w Badenii-Wirtembergii, co oznacza "oaza spokoju Karola". Podobnie jak oryginalne Karlsruhe, letnia rezydencja miała klasyczne założenie na planie gwiazdy, co jest do dziś widoczne w rozplanowaniu ulic i wyróżnia tę miejscowość spośród wielu innych założonych w ramach kolonizacji fryderycjańskiej. Już w roku 1784 miejscowość była znana pod uproszczoną nazwą Pokój.
Dbano w Pokoju nie tylko o smak artystyczny, ale także i walory moralne, edukacyjne i wychowawcze. Wspaniałe tradycje rodzinnego mecenatu kontynuował książę Eugeniusz, kompozytor i generał, który w roku 1820 po powrocie z wojen, przystąpił do prac nad przywróceniem dawnej świetności architektonicznej, artystycznej i oświatowej siedziby w Pokoju, a także ożywiając gospodarkę. Na jego cześć postawiono później w parku pomnik lwa oraz popiersie w pobliżu zamku.
Aż do roku 1945 to samo czyniły cztery generacje książąt wirtemberskich.
Atrakcje turystyczne
W Pokoju na szczególną uwagę zasługują dwa kościoły.
- Kościół ewangelicki wybudowano w latach 1765-1775 i nadano mu imię księżnej Zofii. Rzut poziomy świątyni ma kształt owalny, natomiast cztery przybudówki są kwadratowe. Przy wejściu do kościoła znajduje się wieża zakończona zegarem piaskowym i kopułą. Ołtarz zdobią obrazy malarzy Beuthesa "Ostatnia wieczerza", "Przemienienie pańskie" oraz Ernsta "Zmartwychwstanie" i "Wniebowstąpienie".
- Kościół rzymskokatolicki pw. Podwyższenia św. Krzyża, to obiekt neobarokowy. Konsekracja świątyni nastąpiła w 1908 roku. Pierwszy drewniany kościół katolicki w Pokoju znajdował się bliżej ronda i strawił go ogień. Kościół murowany zbudowano dzięki ofiarności książąt oraz mieszkańców Pokoju. Ołtarz główny to dar arcybiskupa wrocławskiego.
Liczba mieszkańców przed II wojną światową
Osoby urodzone
- Paul Wilhelm von Württemberg (1797 - 1860) przyrodnik, podróżnik i odkrywca
- Maria Dorothea von Württemberg (1797 - 1855) austriacka arcyksiężniczka i następczyni tronu (palatinissa) Węgier (przez zamążpójście)
- Rudolf Sylvius Neumann (1805 - 1881), pruski generał
- Wilhelm von Württemberg (1828 - 1896), austriacki i wirtemberski generał
- Nikolaus von Württemberg (1833 - 1903), austriacki oficer
- Ferdinand Freiherr von Richthofen (1833 - 1905) niemiecki geogeograf, kartograf i badacz Chin
- Agnes von Württemberg (1835 - 1886) pisarka i księżniczka (przez zamążpójście)
- Carl Richard Gneist (1868 - 1939), dyplomata
- Siegfried Translateur (1875 - 1944) kompozytor
- Johannes Winkler (1897 - 1947) inżynier i pionier techniki rakietowej
- Hans Friedrich (* 1917) polityk (FDP)
Zobacz też
Linki zewnętrzne
- Strona internetowa Gminy Pokój
- Portal o historii dawnego Carlsruhe
- Historia (niem.)
- Carlsruhe in Oberschlesien (niem.)
- Materiał o zamku w Pokoju (PDF) (niem.)
- Mapy: Emapi • Google Maps • Targeo • Zumi
- Zdjęcia satelitarne: Google Maps • Wikimapia • Zumi