Polski Narodowy Katolicki Kościół w RP

Skocz do: nawigacji, szukaj
Ten artykuł dotyczy Kościoła starokatolickiego działającego na terenie Polski. Zobacz też: Polski Narodowy Kościół Katolicki działający w Stanach Zjednoczonych.
Strona internetowa

Polski Narodowy Katolicki Kościół w Rzeczypospolitej Polskiej (PNKK w RP) – Kościół starokatolicki prawnie działający na terenie Polski. Organem kierującym związku wyznaniowego jest Rada Kościoła. Opiekunem Kościoła jest bp Sylwester Bigaj, zaś funkcję administratora Kościoła pełni ks. Tomasz Rybka, prezesem Rady Kościoła jest Jerzy Szymczyk.

Historia

Polski Narodowy Katolicki Kościół w RP nawiązuje do tradycji Polskiego Narodowego Kościoła Katolickiego (PNKK), założonego w 1897 przez polskich katolików w Ameryce Płn., w wyniku sprzeciwu wobec dominacji duchownych pochodzenia niemieckiego i irlandzkiego. Wierni pragnęli wglądu w finanse parafii, a przede wszystkim liturgii w języku polskim. Stolica Apostolska odrzuciła wszelkie postulaty polskich emigrantów, w tym momencie wierni wymówili wierność papieżowi i założyli własny Kościół. Jego pierwszym przywódcą i biskupem był Franciszek Hodur, który włączył nowo powstały Kościół do Unii Utrechckiej.

W 1924 powstała pierwsza w kraju narodowa parafia w Krakowie. Po 1945 władze Polski Ludowej niechętnym okiem patrzyły na starania o legalizację Polskiego Narodowego Kościoła Katolickiego, ponieważ na jego czele stał obywatel Stanów Zjednoczonych biskup Franciszek Hodur. W 1951 diecezja polska PNKK pod naciskiem władz komunistycznych ogłosiła autokefalię od pozostałych diecezji Polskiego Narodowego Kościoła Katolickiego, częściowo w wyniku presji władz i utworzyła Kościół Polskokatolicki.

27 czerwca 1995 na kolejnym synodzie Kościoła Polskokatolickiego w Jabłonnie na zwierzchnika wspólnoty wybrano bp dr prof. hab. Wiktora Wysoczańskiego. Ingres bpa Wysoczańskiego odbył się w grudniu 1996 w Warszawie. Nowego zwierzchnika nie zaakceptowała część duchownych i wiernych, wśród nich znalazł się ks. Tomasz Rybka (proboszcz parafii Dobrego Pasterza w Warszawie), który rozpoczął w mediach oraz wśród duchowieństwa kampanię na rzecz unieważnienia decyzji demokratycznego Synodu kościoła. Rozmowy między stronami nie przyniosły żadnego oczekiwanego efektu, a wręcz przeciwnie ich przeciąganie podsycało telewizję i prasę do nagłaśniania problemów Kościoła.

W 1997 z inicjatywy ks. bp prof. dr hab. Wiktora Wysoczańskiego (przy zdecydowanie niskim poparciu społeczności Kościoła Polskokatolickiego) zawiązano pod patronatem bpa Hansa Gernego czasowe porozumienie z ks. Tomaszem Rybką, budzące dobre nadzieje na ostateczne zakończenie konfliktu. Uznane przez grupę rozłamową porozumienie zawierało jednoznaczne stwierdzenie (które obydwie strony uznały za niepodważalne) że nie można kwestionować wyboru i święceń Biskupa Wysoczańskiego. W piśmie polskokatolickim "Rodzina" i na stronie internetowej Kościoła Polskokatolickiego w czasie trwającego porozumienia ukazywały się artykuły przedstawiające życie duszpasterskie parafii polskokatolickiej Dobrego Pasterza. 1 lipca 1998 porozumienie zostało nieoficjalnie zerwane przez ks. Tomasza Rybkę (w rozumieniu opinii bpa Hansa Gernego, zadecydowało o tym odmienne od zawartego porozumienia zachowanie ks. Rybki podczas Synodu Kościoła Polskokatolickiego w czerwcu 1998).

W 2003 Rada Kościoła Polskokatolickiego w RP jednogłośnie zdecydowała o skreśleniu z listy duchownych ks. Tomasza Rybki i jego ojca ks. Jerzego Rybki (oficjalnym powodem tej decyzji była nieprawość i nieumiejętność dostosowania się do zasad panujących w Kościele Polskokatolickim) i zniesieniu (2005) parafii Dobrego Pasterza w Warszawie, mimo to nadal podawał się on za jej proboszcza, do czego w świetle prawa kościoła nie miał prawa. Tomasz Rybka uznaje działania ks. bp Wiktora Wysoczańskiego za nieprawne i podyktowane chęcią spieniężenia parafii Dobrego Pasterza.

6 października 2006 Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji zarejestrowało Polski Narodowy Katolicki Kościół w RP[1]. Na początku Polski Narodowy Kościół Katolicki w USA i Kanadzie sprzeciwiał się używania nazwy PNKK w RP, która sugerowała jakiekolwiek związki opisywanej wspólnoty z ich Kościołem, mimo to w Polskim Narodowym Kościele Katolickim w USA i Kanadzie istniała licząca się grupa wiernych i duchownych (min. ks. bp Antoni Rysz) wspierających tę diasporę i popierających ich dążenia do jedności z macierzystym Kościołem. W pierwszej połowie 2009 odbyło się kilka nieoficjalnych spotkań przedstawicieli Rady Głównej Polskiego Narodowego Kościoła Katolickiego z przedstawicielami Polskiego Narodowego Katolickiego Kościoła w RP.

W dniach 1-4 czerwca 2007 Polski Narodowy Katolicki Kościół w RP zorganizował wraz ze Światową Radą Narodowych Kościołów Katolickich pierwszą wspólną konferencję w Warszawie. Konferencja rozpoczęła się od uroczystej mszy św. w kościele centralnym PNKK pw. Dobrego Pasterza, której przewodniczył arcybiskup António José da Costa Raposo - zwierzchnik Kościoła Narodowego Portugalii i przewodniczący Światowej Rady Narodowych Kościołów Katolickich. Po konferencji wydano oświadczenie, w którym czytamy:

"Kościoły narodowe wyrosłe z pnia starokatolicyzmu, z ubolewaniem przyjmują wieści o ordynacji kobiet w Kościołach Starokatolickich Unii Utrechckiej oraz o udzielaniu ślubów kościelnym parom homoseksualnym; Uważamy to za zaprzeczenie starokatolickiej tradycji kościoła(...). W sprawie przystąpienia PNKK w RP do Światowej Rady Katolickich Kościołów Narodowych: (...) jesteśmy otwarci na kontynuację rozpoczętego dialogu. Dziś nie możemy podjąć żadnych konkretnych decyzji, ponieważ musimy poinformować wiernych o naszych rozmowach, a następnie Synod który jako jedyny, może w tej sprawie podjąć decyzje."

5 sierpnia 2007 Rada PNKK w RP postanowiła zwołać Pierwszy Synod Kościoła na czerwiec 2008. Postanowiono również nadać tytuł prałata dwóm kapłanom: ks. sen. Jerzemu Rybce i ks. sen. Franciszkowi Rygusikowi. 21 października 2007 Rada Kościoła postanowiła nadać ks. Ludwikowi Szumowskiemu jurysdykcję PNKK w RP i powierzyła misję wznowienia działalności pierwszej narodowej i katolickiej parafii w Krakowie. Obecnie parafia krakowska nie prowadzi już żadnej działalności duszpasterskiej, a sam ks. Szumowski przeszedł w 2011 do Kościoła Starokatolickiego w RP.

W dniach 19-20 stycznia 2008 w Warszawie odbyła się Pierwsza sesja I Synodu Polskiego Narodowego Katolickiego Kościoła w RP. Synod w czasie obrad potwierdził, że Kościół dąży do pełnej jedności z Polskim Narodowym Katolickim Kościołem Stanów Zjednoczonych Ameryki Północnej i Kanady. Synod na stanowisko Administratora Kościoła wybrał ks. Tomasza Rybkę, dokonał wyboru nowych Władz Kościoła. Przewodniczącym Rady Kościoła został Jerzy Szymczyk. Synod, uchwałą, poprosił arcybiskupa Starokatolickiego Kościoła Słowacji (Augustína Bačinskiego) o czasowe objęcie opieką biskupią PNKK w RP, przy zachowaniu całkowitej niezależności PNKK w RP. W tym przypadku Synod powołał się na sytuację parafii słowackich w USA, które podlegają jurysdykcji PNKK w USA. W dniach 7-8 listopada 2009 odbywała się druga sesja I Synodu Polskiego Narodowego Katolickiego Kościoła, podczas której po raz kolejny podkreślono jedność doktrynalną z Polskim Narodowym Kościołem Katolickim, a także wprowadzono na dzień 6 października Święto Dziękczynienia Matce Kościoła Maryi.

21 września 2008 arcybiskup dr Augustín Bačinský udzielił kl. Grzegorzowi Cesarczykowi święceń diakonatu, przez co stał się on pierwszym niezależnym duchownym Polskiego Narodowego Katolickiego Kościoła w RP, wyświęconym poza Kościołem Polskokatolickim. Grzegorz Cesarczyk wobec konfliktu z Tomaszem Rybką pod koniec 2009 odszedł ze wspólnoty PNKK w RP.

9 października 2008 Kuria Biskupia Diecezji Warszawsko-Praskiej [1] wydała komunikat, w którym nakazała swoim duchownym zaniechanie jakichkolwiek kontaktów z Polskim Narodowy Katolickim Kościołem w RP oraz poprosiła o poinformowanie wiernych w niedzielnych ogłoszeniach, zwłaszcza w parafiach z okolic Tarchomina, że wspólnota wyznaniowa przy ul. Modlińskiej 205A nie jest parafią rzymskokatolicką i nie wolno w niej przyjmować jakichkolwiek sakramentów.

5 maja 2009 biskup Sylwester Bigaj otrzymał pełnomocnictwo[2] Rady Głównej Polskiego Narodowego Kościoła Katolickiego w USA i Kanadzie do reprezentowania tego Kościoła w sporze administracyjnym toczącym się pomiędzy Polskim Narodowym Katolickim Kościołem w RP, a Kościołem Polskokatolickim w RP. 30 czerwca 2009 wystosował pismo[3] do duchownych Kościoła Polskokatolickiego w RP z propozycją przejścia pod swoją jurysdykcję i budowania diecezji misyjnej PNKK w Polsce - takiej, jaka istniała przed reorganizacją Kościoła w 1951.

Reakcją na działania bpa Sylwestra Bigaja z racji oficjalnego reprezentowania Polskiego Narodowego Kościoła Katolickiego na terenie Polski było zwołanie Ogólnopolskiej Konferencji Księży Dziekanów Kościoła Polskokatolickiego w dn. 14 lipca 2009 w Konstancinie-Jeziornie[4]. Z wielkim oburzeniem odebrano działania bpa Sylwestra Bigaja dążące do rozbicia jedności Kościoła Polskokatolickiego, a także podważanie autorytetu i urzędu biskupa Wiktora Wysoczańskiego. Wcześniej, bo 25 czerwca 2009 w piśmie przesłanym do Polskiego Narodowego Kościoła Katolickiego Rada Synodalna Kościoła Polskokatolickiego poinformowała, że Polski Narodowy Katolicki Kościół w RP jest wykreślony nieprawomocną decyzją MSWiA z rejestru kościołów i innych związków wyznaniowych prowadzonego przez departament wyznań religijnych oraz mniejszości narodowych i etnicznych MSWiA oraz zanegowała obecne działania bpa Sylwestra Bigaja, które nie mieściły się w wypracowanym przez lata modelu kontaktów między skonfliktowanymi obecnie wspólnotami[5].

16 kwietnia 2010 wyrokiem Sądu Rejonowego w Sopocie - wydziału karnego, ks. Tomasz Rybka został skazany prawomocnym wyrokiem za posługiwanie się nieprzysługującymi mu tytułami i stanowiskami oraz za podpisywanie dokumentów nie swoim imieniem i nazwiskiem[6].

W dniach 13-23 sierpnia 2011 Pierwszy Biskup PNKK Antoni Mikovsky wraz z bpem Sylwestrem Bigajem, odbył pierwszą, po wyborze na Pierwszego Biskupa, pielgrzymkę do Polski, podczas której odwiedził miejsce urodzin bpa Franciszka Hodura oraz modlił się na grobie męczennika bpa Józefa Padewskiego. 14 sierpnia 2011 biskupi odprawili uroczystą Mszę św. w Kościele Dobrego Pasterza w Warszawie.

Dekretem z 13 stycznia 2012, Pierwszy Biskup Polskiego Narodowego Kościoła Katolickiego, objął biskupim zwierzchnictwem Polski Narodowy Katolicki Kościół w RP. Bp Antoni Mikovsky mianował na opiekuna tego Kościoła bpa Sylwestra Bigaja, ordynariusza diecezji kanadyjskiej[7].

Nauka PNKK w RP

Kościół uznaje papieża za najczcigodniejszego wśród wszystkich Pasterzy Kościoła Powszechnego. Kult do Matki Bożej i świętych jest zachowany. Wierni kościoła najwyższą cześć oddają Bogu, zaś komunia św. jest udzielana pod dwiema postaciami: ciała i krwi Pańskiej. W okresie wielkiego postu odprawiana jest droga krzyżowa i gorzkie żale. Kościół młodzieży do 18. roku życia nakazuje spowiedź w konfesjonale, pozostałym wiernym odpuszcza się grzechy na mszy św. podczas spowiedzi powszechnej. Liturgia Polskiego Narodowego Kościoła Katolickiego jest zbliżona do liturgii Kościoła Rzymskokatolickiego.

Księży nie obowiązuje celibat. W Kościele obowiązują stroje liturgiczne podobne jak w Kościele rzymskokatolickim, administratorowi kościoła przysługuje prawo noszenia sutanny z granatowym – niebieskim obszyciem, biret z niebieskim pomponem oraz krzyż na piersi i sygnet.

W Polskim Narodowym Katolickim Kościele w RP następuje obecnie duża rotacja wiernych i duchownych. Od 2006 kilkoro wyświęconych duchownych lub przyjętych do seminarium alumnów zrezygnowało z członkostwa we wspólnocie - część z nich powróciła jako świeccy lub czynni duchowni do Kościoła Polskokatolickiego.

Symbole PNKK w RP

  • Godłem PNKK w RP jest otwarta księga Ewangelii, wsparta o krzyż i palmę, na tle promieniującej tarczy słonecznej z napisem "Prawdą, Pracą, Walką, Zwyciężymy!";
  • Hymnem PNKK w RP jest pieśń "Tyle lat, my, Ci o Panie".

Jednostki Kościelne

Parafie PNKK w RP

Kościół posiada również 3 punkty misyjne:

Wyższe Seminarium Duchowne Polskiego Narodowego Katolickiego Kościoła w RP im. bpa Józefa Padewskiego

Wyższe Seminarium Duchowne Polskiego Narodowego Katolickiego Kościoła w RP im. bpa Józefa Padewskiego w Warszawie to jedyne seminarium duchowne Polskiego Narodowego Katolickiego Kościoła w RP, założone w początkach 2006 przez ks. kan. adm. Tomasza Rybkę, ale szukające swojej genezy w okresie XX-lecia międzywojennego, kiedy to w Polsce prężnie działał Polski Narodowy Kościół Katolicki. Seminarium kształci przyszłych księży oraz świeckich pracujących w przyszłości dla dobra wspólnoty, według własnego programu metodyczno-wychowawczego.

Alumni Wyższego Seminarium Duchownego PNKK w RP odbywają swe studia teologiczne na jednej z chrześcijańskich uczelni. Przyjęcie do Seminarium jest więc również warunkowane przyjęciem na studia teologiczne. Obecnie seminarium jednak kształci w szybkim trybie na podstawie zaliczeń odpowiednich przedmiotów. Kościół uznaje seminarium za podstawowe i niezbędne środowisko formacji kandydatów do kapłaństwa. Formacja seminaryjna obejmuje wymiary: ludzki, duchowy, intelektualny i pastoralny. Jej zasadniczym celem jest całkowite związanie z Jezusem Chrystusem, "który wzywa do obcowania z sobą i do udziału w swojej misji zbawienia". Bezpośrednio odpowiedzialnymi za formację w Seminarium są w imieniu Administratora Kościoła - Rektor i wspólnota moderatorów. Zakres studiów teologii dla kandydatów do kapłaństwa obejmuje podstawowe dyscypliny filozoficzne i teologiczne oraz przygotowanie pedagogiczno-katechetyczne i pastoralne. Do głównych przedmiotów należą: nauki biblijne, teologia dogmatyczna, teologia moralna, pastoralna, liturgika, katechetyka, nauka społeczna Kościoła, historia Kościoła, historia filozofii, filozofia systematyczna, antropologia, etyka, psychologia, pedagogika, homiletyka, katechetyka. Ze studiami związana jest również praktyka pastoralna i katechetyczna w parafii. Uczelnia nie ma prawa nadawania tytułów naukowych.

Zakon Rycerzy Trójcy Świętej - Rycerze Boga

Zakon Rycerzy Trójcy Świętej jako Suwerenny Zakon Rycerzy Świętej Trójcy - Rycerze Boga powstał w 2009 w środowisku parafii polskokatolickiej Świętych Apostołów Piotra i Pawła w Szczecinie, w podziemiach świątyni parafialnej miała się znaleźć jego siedziba[8].

Zakon jest nowożytnym Zakonem o charakterze rycerskim, posiada swoją Konstytucję i Rząd. Podstawowym celem Zakonu jest działanie na rzecz zdrowia wszystkich wiernych, potrzebujących i chorych poprzez stosowanie hydroosmotycznych metod oczyszczania i właściwego odżywiania. Rycerze Zakonu stanowią honorową straż rycerską (gwardię) dla każdorazowego zwierzchnika PNKK w RP i wyznaczonych przez niego biskupów. Ma około 400 członków, zarejestrowanych w Polsce 146. W 2010 Zakon powołał trzy Ambasady - w Hongkongu, Niemczech i na Ukrainie, jeden Katolicki Klub Sportowy Karate, Powszechne Ubezpieczenie Społeczne, Internetową telewizję Rycerską TV i uruchomił w Pogorzelicy w ośrodku rehabilitacji dział kąpieli świętojańskich.

W 2010 Kapituła Generalna Zakonu uchwaliła powołanie Zakonnego Cechu Wodolecznictwa oraz drugiego klubu sportowego pod nazwą Katolicki Klub Sportowy Opole. KKS-Opole będzie w odróżnieniu od pierwszego klubu utworzonego przez zakon, klubem wielu sekcji sportowych. Od niedawna zakon utrzymuje na terenie Niemiec kontakty z Starym Świętym Katolickim Kościołem (niem. Alt Heilig Katholische Kirche). Kościół objął duszpasterstwo nad rycerzami na terenie Niemiec.

Od października 2010 Zakon wprowadził niższe święcenia: Lektoratu, Ostiariatu, Exorcystatu oraz Akolity. Ostiariat upoważnia rycerza do asystowania przy kąpielach świętojańskich, Lektorat pozwala prowadzenia Nabożeństwa, ale nie Mszy Świętej; Exorcystat pozwala samodzielnie prowadzić odnowienie sakramentu chrztu w formie kąpieli świętojańskiej oraz Akolity do namaszczania chorych i podawania Komunii Świętej wcześniej przygotowanej przez kapłana.

Latem 2011 roku Zakon Rycerzy Trójcy Świętej powołał w Drawieńskim Spichlerzu Kurię Regencyjną w Drawnie. W tej też miejscowości Zakon prowadzi Kąpiele Świętojańskie przy użyciu własnego źródła artezyjskiego. W Drawnie jest ich 13 co stanowi bazę do powstania Zakonnego Centrum Hydriatyki im. Biskupa Franciszka Hodura.

Stowarzyszenie Dzieciątka Jezus w Suwerennym Zakonie Rycerzy Świętej Trójcy

Przy zakonie jako jednostka nieposiadająca osobowości prawnej działa Stowarzyszenie Dzieciątka Jezus. W latach 60. stowarzyszenie działało przy szczecińskiej parafii narodowej Świętych Apostołów Piotra i Pawła. Dziś, po reaktywacji, jest jednostką Kościoła Narodowego w Zakonie i ma charakter ekumeniczny. Stowarzyszenie prowadzi przedszkole dla członków zakonu oraz szkółkę języka niemieckiego i rosyjskiego.

Powszechne Ubezpieczenie Społeczne

PUS to fiduciarna jednostka organizacyjna Suwerennego Zakonu Rycerzy Świętej Trójcy PUS jest fiduciarną jednostką Suwerennego Zakonu Świętej Trójcy nieposiadającą osobowości prawnej. Tym samym depozyty gwarantuje i odpowiada za nie zakon całym majątkiem zakonnym. Zadaniem PUS jest zabezpieczenie - dzięki programowi ubezpieczeniowemu - zdrowia, godziwej emerytury oraz łagodzenie szkód powypadkowych rycerzy i ich rodzin. PUS ma programy emerytalne, rentowe, rehabilitacyjne oraz ubezpieczenia Wellness Insurance dla dam, rycerzy oraz nowicjuszy. Specjalnością są programy ubezpieczeniowe, pokrywające hydroterapie prowadzone przez bioenergoterapeutów wodolecznictwa. 30 października 2010 PUS uruchomił dostępność programów ubezpieczeniowych online.

Instytut Naukowo Badawczy im Księdza Biskupa Franciszka Hodura

Instytut Naukowo Badawczy im Ks. Bp. F Hodura jest jednostką organizacyjną zakonu, która prowadzi badania nad właściwościami hydroterapii, czyli sztuki wodolecznictwa. Naukowe Badania opierają się na Hydriatyce, stosowanej w XIX wieku. Wydaje nowe receptury i opracowania mieszanki do kąpieli świętojańskich, prowadzonych w placówkach zakonnych. Wyniki są wiążące dla Bioenergoterapeutów Wodolecznictwa Cechu Zakonnego.

Zgromadzenie Sióstr i Braci Miłosierdzia Bożego - Dobrzy Samarytanie

Zgromadzenie Sióstr i Braci Miłosierdzia Bożego - Dobrzy Samarytanie świeckie zgromadzenie powstałe po likwidacji w 2008 Parafialnego Domu Opieki "Samarytanin". W ramach zgromadzenia działa Dom Opieki Społecznej "Samarytanin".

Zgromadzenie Sióstr i Braci Miłosierdzia Bożego otwarte jest dla wszystkich ludzi dobrej woli, którzy na wzór ewangelicznego, miłosiernego Samarytanina i za przykładem wszystkich pobożnych mężów i niewiast, pragną we wspólnocie służyć Bogu, pomagać bliźnim i korzystać z uczciwej, chrześcijańskiej pomocy. Zgromadzenie ma charakter ekumeniczny, w duchu Taizé. Do zgromadzenia należeć mogą katolicy, chrześcijanie innych wyznań, ludzie poszukujący Boga - osoby świeckie, kobiety i mężczyźni, osoby samotne i małżonkowie. Przynależność do zgromadzenia nie wymaga ani opuszczenia swego domu rodzinnego czy rodziny, ani rezygnacji z małżeństwa.

Zobacz też

Przypisy

  1. ↑ Kościoły i związki wyznaniowe wpisane do rejestru kościołów i innych związków wyznaniowych (dostęp w dn. 5.09.2009 r.)
  2. ↑ Pełnomocnictwo dla bpa Sylwestra Bigaja
  3. ↑ List bpa Sylwestra Bigaja
  4. ↑ Oświadczenie z ogólnopolskiej konferencji Kościoła Polskokatolickiej w Konstancinie Jeziornie z dnia 14 lipca 2009
  5. ↑ Oświadczenie Rady Synodalnej KPK z dnia 25 czerwca 2009
  6. ↑ Wyrok nakazowy w rozprawie Tomasza Rybki i Jacka Zdrojewskiego z dn. 16 kwietnia 2010 roku [dostęp: 15.09.2010
  7. ↑ Dekret Pierwszego Biskupa PNCC w USA i Kanadzie z dn. 13 stycznia 2012.
  8. ↑ Tajemnica podziemi najstarszego kościoła w Szczecinie [w: "Rodzina" 2/1757/2010, s.11].

Bibliografia

Linki zewnętrzne