Port lotniczy Bydgoszcz

Skocz do: nawigacji, szukaj
Częstotliwości radiowe
Położenie na mapie Polski

BZG
53°05′48″N 17°58′40″E / 53.09667, 17.97778Na mapach: 53°05′48″N 17°58′40″E / 53.09667, 17.97778 Multimedia w Wikimedia Commons Strona internetowa
Terminal
Samolot w porcie
Terminal pasażerski oddany do użytku w 2004 r.
Śmigłowiec Lotniczego Pogotowia Ratunkowego

Międzynarodowy Port Lotniczy im. Ignacego Jana Paderewskiego Bydgoszcz (kod IATA: BZG, kod ICAO: EPBY) (po angielsku: Bydgoszcz I. J. Paderewski Airport) – międzynarodowy port lotniczy zlokalizowany około 3 km od centrum Bydgoszczy, znany jako port lotniczy Bydgoszcz-Szwederowo.

Bydgoski port lotniczy jest 9. najruchliwszym portem lotniczym w Polsce. Obecnie posiada 31 połączeń lotniczych: 18 stałych połączeń międzynarodowych, 11 połączeń czarterowych (lato 2012) i 2 połączenia krajowe z Krakowem i Warszawą. W 2008 roku MPL Bydgoszcz zanotował najwyższy wzrost ilości odprawionych pasażerów ze wszystkich lotnisk w Polsce wynoszący 54,07% w stosunku do roku 2007.

Położenie

Port lotniczy w Bydgoszczy im. I. J. Paderewskiego znajduje się w południowo-zachodniej części Bydgoszczy, częściowo w obrębie gminy Białe Błota. Od południa, wschodu i zachodu otoczone jest Puszczą Bydgoską, a od północy graniczy z bydgoskimi osiedlami: Szwederowo i Górzyskowo.

Terminal

Terminal w Bydgoszczy ma powierzchnię ok. 7 tys. metrów kwadratowych, przepustowość 500 tys. osób rocznie. Posiada też 7 stanowisk check-in.

Historia

Początki w okresie I wojny światowej

Pomysł założenia lotniska w Bydgoszczy powstał w niemieckim dowództwie wojskowym w czasach, gdy dopiero próbowano wykorzystywać samoloty do celów wojskowych. Pierwsza korespondencja władz wojskowych z magistratem Bydgoszczy na temat wykupu terenów pod lotnisko datuje się na 1911 rok. W 1913 r. rozpoczęto poszukiwania dogodnego terenu. Wybór padł na pole ćwiczeń Grenadierów Konnych (późniejsze polskie pole ułańskie - obecnie mieści osiedle Błonie), położony na północ od szosy szubińskiej. Próby założenia na tym terenie lotniska oraz budowę hangaru przerwał wybuch I wojny światowej. Do planów władze niemieckie powróciły w 1916 r. Tym razem pod lotnisko wybrano teren po południowej stronie ul. Szubińskiej (tzw. Müllershof - polskie Biedaszkowo).

Magistrat wykupił na Biedaszkowie około 112 hektarów gruntu, gdzie w latach 1916-1917 urządzono pole wzlotów i zbudowano ok. 10 stalowych, oszklonych hangarów. Na terenie lotniska zbudowano również bocznicę kolejową połączoną z linią Bydgoszcz-Inowrocław, hamownię, koszary, warsztaty, magazyny, mieszkania dla oficerów, biura sztabu i inne pomieszczenia. Pole wzlotów dla samolotów było trawiaste i miało powierzchnię ok. 88 ha.

W roku 1917 na lotnisku stacjonował niemiecki Lotniczy Oddział Zapasowy nr 13 (niem. Flieger Ersatz Abteilung nr 13), który liczył 14-16 samolotów, 10 oficerów i 100 osób obsługi naziemnej. Na miejscu znajdowała się szkoła obserwatorów lotniczych. Po wybuchu powstania wielkopolskiego (grudzień 1918 r.) dwóch pilotów polaków (Antoni Bartkowiak i Alojzy Błażyński), którzy służyli w jednostce, dokonało ucieczki do wielkopolskich oddziałów powstańczych.

Okres międzywojenny

W styczniu 1920 roku, po ratyfikacji traktatu wersalskiego, Bydgoszcz wróciła do Polski. Władze polskie przejęły lotnisko wraz z budynkami i infrastrukturą, natomiast sprzęt został wywieziony przez Niemców. Na nowe lotnisko, które zaliczało się do największych i najlepiej wyposażonych w kraju, przebazowano w 1920 r. jednostki z Poznania: 10 Eskadrę Wywiadowczą (12 samolotów typu Breguet) oraz 15 Eskadrę Myśliwską (12 samolotów typu Spad i Fokker). Obie eskadry wysłano wkrótce na front wojny polsko-bolszewickiej. Eskadry bojowe trafiły do Bydgoszczy ponownie w 1939 r. w przeddzień kampanii wrześniowej.

Od 1921 r. lotnisko mieściło ośrodki szkolące kadry lotnicze – pilotów i mechaników. Pierwszą szkołą, jaką ulokowano na lotnisku bydgoskim była I Szkoła Lotników, przeniesiona w sierpniu 1920 r. z Dęblina. Kolejna powstała w wyniku przeniesienia Niższej Szkoły Pilotów z Krakowa. Pod koniec 1920 r. w wyniku połączenia powyższych jednostek powstała Szkoła Pilotów w Bydgoszczy, która zajmowała się podstawowym szkoleniem pilotów do różnych rodzajów lotnictwa.

W późniejszych latach szkoła ta przechodziła szereg reorganizacji, przekształceń i zmian nazw. Od połowy lat 20. scentralizowano tu szkolenie podoficerów zawodowych lotnictwa o różnych specjalnościach. Ostatecznie po koniec lat 30. na bydgoskim lotnisku znajdowało się Centrum Wyszkolenia Lotnictwa nr 2, które obejmowało trzy szkoły lotnicze:

  • Szkołę Podchorążych Lotnictwa – grupa techniczna w Warszawie,
  • Szkołę Podoficerów Lotnictwa dla Małoletnich,
  • Batalion Szkolny Lotnictwa w Świeciu.

W związku z zagrożeniem wojennym w październiku 1938 roku Szkołę Podoficerów Lotnictwa dla Małoletnich przeniesiono do Krosna, gdzie rozkazem Ministerstwa Spraw Wojskowych miał powstać nowy ośrodek szkolenia personelu lotniczego.

W bydgoskiej szkole pilotów uczyli się oficerowie i podoficerowie przede wszystkim w zakresie pilotażu podstawowego na kursach trwających rok. W pierwszych latach istnienia szkoły pracowano tzw. polską szkołę pilotażu opierającą się o wzorce francuskie. Zimą trwał kurs teoretyczny, a w sezonie wiosenno-letnim wyszkolenie praktyczne m.in. na samolotach Breguet, Potez, czy RWD-8.

Łącznie w okresie międzywojennym wyszkolono na lotnisku bydgoskim ok. tysiąca oficerów, podoficerów i szeregowych. Do najbardziej znanych instruktorów-pilotów w Bydgoszczy należeli m.in.: mjr pil. Jerzy Józef Wieniawa-Długoszewski oraz por. pil. Franciszek Żwirko – absolwent szkoły bydgoskiej z 1923 r., ożenił się z bydgoszczanką Agnieszką Kirską, w 1930 r. odbył ze Stanisławem Wigurą słynny lot dookoła Europy oraz zwyciężył w zawodach Challenge 1932 w Berlinie.

Absolwentami szkoły bydgoskiej byli także znakomici polscy piloci sławni na świecie:

W Bydgoszczy dyplom pilota wojskowego uzyskali także najlepsi polscy konstruktorzy lotniczy:

  • Stanisław Rogalski – twórca rodziny samolotów RWD,
  • Zygmunt Puławski – wynalazca tzw. mewiego płata, zastosowanego w polskich myśliwcach typu PZL, zwanego później na świecie „polskim płatem”.

Oprócz szkoły wojskowej, na terenie lotniska powstała w 1926 r. pierwsza w kraju Cywilna Szkoła Mechaników Lotniczych, na bazie działającej od 1922 r. wojskowej Szkoły Mechaników Lotniczych oraz wydziału mechanicznego przy Państwowej Szkole Przemysłowej w Bydgoszczy. W szkole uczyło się kilkuset uczniów, a wykłady prowadzili profesorowie Państwowej Szkoły Przemysłowej w Bydgoszczy oraz instruktorzy Centralnej Szkoły Podoficerów Lotnictwa. Z tej właśnie szkoły pochodziło wielu wysoko wykwalifikowanych mechaników lotniczych, którzy wykazali się nadzwyczajnymi umiejętnościami walki z okupantem podczas II wojny światowej. Od 1933 r. do 1963 r. funkcjonowała także pod Bydgoszczą Szkoła Szybowcowa w Fordonie, które w w okresie międzywojennym wykształciła ok. 10% pilotów szybowcowych w Polsce, a po wojnie kolejne 4211 absolwentów.

Również na w okres międzywojenny przypada początek regularnych połączeń lotniczych z Bydgoszczy do innych miast i krajów. Od 1 czerwca 1929 roku do 11 września 1933 roku Bydgoszcz utrzymywała bezpośrednio lub pośrednio połączenie lotnicze z Warszawą, Katowicami, Krakowem, Lwowem, Poznaniem, Gdańskiem oraz miastami w Rumunii: Bukaresztem i Gałaczem.

Okres II wojny światowej

Podczas okupacji niemieckiej na bydgoskim lotnisku szkolono rekrutów Luftwaffe, a w latach 1942-1945 stacjonował tu Zapasowy Dywizjon Bliskiego Rozpoznania. Podczas okupacji działała w Bydgoszczy Konspiracyjna Szkoła dla Małoletnich Lotnictwa kierowana przez komendanta pilota Benedykta Dąbrowskiego. Młodzież tej szkoły zdobyła szturmem lotnisko tuż przed wkroczeniem Armii Radzieckiej do miasta

Okres powojenny

Od 1945 roku na bydgoskim lotnisku stacjonowało szereg jednostek polskiego Lotnictwa Wojskowego. Wśród nich można wymienić m.in.:

W 1945 r. założono na terenie lotniska wojskowego w Bydgoszczy Wojskowe Zakłady Lotnicze nr 2, które swymi korzeniami sięgały Lotniczych Warsztatów Polowych z okresu międzywojennego. W związku z rozwojem zakładów, znacznej modernizacji doczekało się lotnisko bydgoskie: zbudowano m.in. trzykilometrowy pas startowy oraz zaplecze koszarowe i logistyczne.

Jedną z unikalnych jednostek lotniczych jakie powstały w Bydgoszczy w latach powojennych był Zespół Lotnictwa Sanitarnego (Lotnicze Pogotowie Ratunkowe), powstały w 1955 r. jeden z czterech w kraju obok Kielc, Lublina i Katowic. Placówka miała do swej dyspozycji 6 lotnisk: w Bydgoszczy, Fordonie, Toruniu, Inowrocławiu, Grudziądzu i Lisich Kątach. W Lotniczym Pogotowiu Ratunkowym w Bydgoszczy od 1 maja 1971 roku pracował Jan Wróblewski, wybitny sportowiec, wielokrotny mistrz świata w szybownictwie, m.in. w 1965 roku w Anglii.

Okres powojenny charakteryzował się również rozwojem cywilnych, regularnych połączeń lotniczych z Bydgoszczy z ośrodkami w kraju i zagranicy. Regularne połączenia były okresowo zawieszane w okresach przełomów politycznych, stanu wojennego 1981-1983 i w okresach kryzysu gospodarczego w latach 80. XX w. W kolejnych latach PLL LOT utrzymywał następujące połączenia:

W latach 1969-1981 na lotnisku funkcjonował cywilny port lotniczy PLL LOT. Najdłużej funkcjonującym i eksploatowanym połączeniem z tych lat było Bydgoszcz – Warszawa.

Reaktywowanie cywilnego portu lotniczego w Bydgoszczy nastąpiło w 1989 r. w efekcie dokonujących się w kraju przemian gospodarczych. W celu uruchomienia lotniska powołano wówczas Bydgoską Korporację Lotniczą Sp. z o.o., która funkcjonowała do czerwca 1995 r., kiedy to została przekształcona w spółkę akcyjną. W 1992 r. reaktywowano cywilne połączenia czarterowe, a od 1996 r. uruchomiono regularne loty do Warszawy. Obecnie zarządza portem jako Port Lotniczy Bydgoszcz S.A. Znaczącym osiągnięciem spółki było przekształcenie lotniczego portu regionalnego w Bydgoszczy w Międzynarodowy Port Lotniczy.

Bydgoskie lotnisko posiada koncesję Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej oraz certyfikat "Polskie Świadectwo Kwalifikacyjne" wydany przez Główny Inspektorat Lotnictwa Cywilnego i certyfikat lotniska użytku publicznego upoważniający do zarządzania lotniskiem w rozumieniu Ustawy Prawo Lotnicze z 2002 roku.

1 maja 2004 został oddany do użytku budynek nowego terminala pasażerskiego. Zarządca portu otrzymał tytuł "Firmy roku 2003" za wkład w rozwój regionu i regionalnego transportu lotniczego. 31 stycznia 2004 została wręczona przedstawicielom zarządcy statuetka Polskiego Klubu Biznesu.

Przy lotnisku nadal funkcjonowała wojskowa baza lotnicza oraz Lotnicza Grupa Poszukiwawczo-Ratownicza. Od listopada 2004 cywilny port lotniczy nosi imię Ignacego Jana Paderewskiego.

10 marca 2008 roku nowym udziałowcem spółki Port Lotniczy Bydgoszcz SA została austriacka firma Meinl Airports International Ltd. (MAI), która zobowiązała się zainwestować 23,5 miliona euro w rozbudowę lotniska. W pierwszej fazie, MAI otrzymał pakiet akcji równy 24,9%, a docelowo objął 49% akcji. Tym samym lotnisko w Bydgoszczy zostało pierwszym i jedynym portem lotniczym w Polsce, gdzie udziały miał zagraniczny inwestor. W styczniu 2009 r. Austriacka firma Meinl Airports International Ltd. sprzedała pakiet akcji (48,98%) Portu Lotniczego Bydgoszcz niemieckiej firmie Airport Internacional, a w 2010 r. większościowy pakiet akcji zakupił od niej samorząd województwa kujawsko-pomorskiego.

9 lutego 2011 r. odprawiony został milionowy pasażer linii lotniczej Ryanair w bydgoskim porcie.

Kierunki lotów i linie lotnicze 2012

Kierunki czarterowe

Rys techniczny

Lotnisko przygotowane jest do przyjęcia i obsługi samolotów pasażerskich, transportowych oraz wojskowych o ile wymagają rozbiegu lub dobiegu w granicach 2500 metrów. Droga startowa ma długość 2500 m, szerokość 60 m i nośność PCN 46 F/B/X/T, drogi trawiaste posiadają nośność MTOM 5700 kg.

Lotnisko ma w swoim wyposażeniu:

  • świetlne pomoce nawigacyjne:
    • na kierunku 26, system podejścia w układzie Calverta(825m), LIH, 3 stopni intensywności.
    • na kierunku 08, uproszczony system podejścia "krzyż"(420m), LIH, 5 stopni intensywności.
    • na kierunkach 26 oraz 08, światła PAPI 3, 5 stopni intensywności.
  • radiowe pomoce nawigacyjne:
  • NDB BDG 388 KHz
  • osłonę meteorologiczną:
    • lotniskową stację MET, automatyczny system pomiarowy Vaisala.

Planowane inwestycje

Planuje się wybudowanie terminalu cargo, przebudowanie płyty postojowej oraz wybudowanie nowej płyty postojowej dla samolotów, przebudowanie pasa startowego z drogami kołowania wraz z odwodnieniem i oświetleniem , wybudowanie stanowiska do odladzania samolotów, przebudowanie terminalu pasażerskiego (wybudowanie w nim trzeciej hali odlotów), zmiana kataegori ILS na drugą oraz zwiększenie stanowisk check-in z 7 do 10.

Statystyki ruchu

Bibliografia

  • Michalski Stanisław red. Bydgoszcz wczoraj i dziś 1945-1980. Praca zbiorowa. PWN Warszawa-Poznań 1988.
  • Kaliński Arkadiusz. Bydgoskie lotnisko w latach 1916-1939 cz. 1. [w.] Kronika Bydgoska XIX.
  • Kaliński Arkadiusz. Bydgoskie lotnisko w latach 1916-1939 cz. 2. [w.] Kronika Bydgoska XX.
  • Kaliński Arkadiusz. Szybownictwo w Bydgoszczy w okresie międzywojennym. [w.] Kronika Bydgoska XXII.
  • Kaliński Arkadiusz. Działalność I Cywilnej Szkoły Mechaników Lotniczych i kursów lotniczych przy Szkole Przemysłowej w Bydgoszczy (1924-1930). [w.] Kronika Bydgoska XXIII.
  • Bruski Bronisław. Wspomnienia szybownika. [w.] Kalendarz Bydgoski 1975
  • Zakrzewski Bogdan. Sportowe skrzydła. [w.] Kalendarz Bydgoski 1977
  • Kamiński Jan. Szkoła Lotnicza w Świeciu. [w.] Kalendarz Bydgoski 1991
  • Kuczma Rajmund. Szybowisko w Fordonie. [w.] Kalendarz Bydgoski 1995
  • Chudziński Kazimierz. Szkoła szybowcowa w Fordonie. [w.] Kalendarz Bydgoski 2003
  • Chwaliszewski Zenon. Lotnik niezwykły. [w.] Kalendarz Bydgoski 2008
  • Bydgoskie Lotnisko. TMMB, wrzesień 2007. [dostęp 2011-03-14].
  • Statystyki pasażerskiego regularnego oraz czarterowego ruchu lotniczego w polskich portach lotniczych w latach 2004-2007. Urząd Lotnictwa Cywilnego, kwiecień 2008. [dostęp 2011-02-09].

Linki zewnętrzne

Widok od strony osiedla Szwederowo

Przypisy