Referendum na Białorusi w 1996 roku
Referendum na Białorusi w 1996 roku – sfałszowane referendum przeprowadzone 24 listopada 1996 roku. W referendum zadano obywatelom 7 pytań.
Okoliczności rozpisania
Celem referendum było zalegalizowanie przedłużenia kadencji prezydenta Alaksandra Łukaszenki, rozszerzenie jego uprawnień oraz przywrócenie na Białorusi symboliki z czasów ZSRR.
Reakcje opozycji
Według Siarhieja Kalakina, szefa komunistycznej frakcji w parlamencie, od 20 do 50 % głosów zostało sfałszowane. Zastępca szefa frakcji komunistycznej Parlamentu w 1996 r. powiedział, że referendum doprowadziło do zmonopolizowania wszystkich gałęzi władzy przez prezydenta. Białoruskie władze zaprzeczyły fałszerstwom wyborczym.
Pytania i wyniki
1. Czy jesteś za przeniesieniem święta niepodległości Republiki Białoruś na dzień zwycięstwa w wielkiej wojnie ojczyźnianej 3 lipca?
2. Czy jesteś za nowelizacją konstytucji zaproponowaną przez prezydenta Alaksandra Łukaszenkę?
3. Czy jesteś za swobodnym i nielimitowanym obrotem ziemią?
4. Czy jesteś za zniesieniem kary śmierci na terenie Republiki Białoruś?
5. Czy chcesz przyjęcia zmian i uzupełnień w Konstytucji Republiki Białoruś sugerowanych przez komunistów i rolną frakcję w Radzie Najwyższej?
6. Czy przywódcy terenowych organów władzy wykonawczej powinni być wybierani bezpośrednio przez mieszkańców w odpowiedniej administracyjnej jednostce terytorialnej?
7. Czy zgadzają się Państwo na to, że finansowanie wszystkich gałęzi władzy państwowej musi być przeprowadzone w sposób otwarty i przejrzysty i tylko z budżetu państwa?
Fałszerstwa
- Referendum lokalne: komisje powinny być tworzone przez lokalne organy ustawodawcze nie później niż na miesiąc przed referendum. W rzeczywistości zostały utworzone 5-7 dni wcześniej
- W najważniejszym terminie referendum prezydent Łukaszenka usuwa niezgodnie z prawem przewodniczącego Centralnej Komisji Wyborczej Wiktara Hanczara[1] z urzędu. Prace komisji są sparaliżowane.
- Na początku głosowania (9 listopada) do lokali wyborczych nie zostały dostarczone proponowane zmiany i uzupełnienia do Konstytucji, więc obywatele nie wiedzą za czym głosują.
- Wiele głosów oddanych było przedterminowo. W efekcie w dniu referendum prawie jedna czwarta wyborców już głosowała co dawało pole do nadużyć.
- Karty do głosowania zostały wydrukowane przez Biuro Prezydenta Republiki Białoruś. Zabrano je do lokali wyborczych bez przechodzenia przez Centralną Komisję Wyborczą i oddziały regionalne.
- Referendum nie zostało sfinansowane z budżetu państwa, ale z nieznanych nielegalnych składek Centralnej Komisji Wyborczej.
- Odnotowano jednostronne prowadzienie agitacji i propagandy na rzecz stanowiska prezydenta Łukaszenki.
- W niektórych przypadkach agitacja była prowadzona bezpośrednio w lokalach wyborczych;
- W dniu referendum międzynarodowym obserwatorom, przedstawicielom partii politycznych i organizacji publicznych utrudniono monitorowanie głosowania: nie byli wpuszczani do lokali wyborczych, nie podano wymaganych informacji;
- Miały miejsce liczne naruszenia prawa w lokalach wyborczych takie jak: brak kabin do tajnego głosowania, brak poprawek i uzupełnień do projektu Konstytucji, wyborcy mogli głosować bez konieczności przedstawiania dokumentów tożsamości, plomby na urny zostały uszkodzone, znaleziono dowody fałszerstwa podpisów wyborców.
Linki zewnętrzne
- Official 1996 Oficjalne wyniki referendum z 1996 roku
- Ці быў рэфэрэндум 1996 году паваротным пунктам?
- Informacje o referendum z 1996 roku na portalu Karta'97
Bibliografia
- Michał Kacewicz Łukaszenko Dyktator w Kołchozie Białoruś ISBN 978-83-7558-112-6
Przypisy
- ↑ Michał Kacewicz Łukaszenko Dyktator w Kołchozie Białoruś ISBN 978-83-7558-112-6 str 53