Rzecznik Praw Dziecka – konstytucyjny jednoosobowy organ władzy państwowej ustanowiony artykułem 72 ust. 4 Konstytucji RP z 1997 roku, po raz pierwszy powołany w 2000 roku.

Rzecznik stoi na straży praw dziecka określonych w Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, Konwencji o Prawach Dziecka i innych przepisach prawa, z poszanowaniem odpowiedzialności, praw i obowiązków rodziców. Kieruje się dobrem dziecka oraz bierze pod uwagę, że naturalnym środowiskiem jego rozwoju jest rodzina.

Kadencja

Rzecznik powoływany jest uchwałą Sejmu, która podlega zatwierdzeniu przez Senatu. Kandydata może zgłosić Marszałek Sejmu, Marszałek Senatu, co najmniej 35 posłów lub co najmniej 15 senatorów. Kadencja trwa 5 lat. Rzecznik obejmuje urząd w dniu złożenia ślubowania przed Sejmem, a kadencja wygasa w razie jego śmierci lub odwołania w wypadkach przewidzianych w ustawie. Ta sama osoba nie może być Rzecznikiem dłużej niż przez dwie kolejne kadencje.

Struktura urzędu

Rzecznika powołuje Sejm, za zgodą Senatu, na wniosek Marszałka Sejmu, Marszałka Senatu, grupy co najmniej 35 posłów lub co najmniej 15 senatorów^[1].

Statutowymi jednostkami organizacyjnymi Biura Rzecznika Praw Dziecka są:

1. Gabinet Rzecznika Praw Dziecka. Podstawowym jego zadaniem jest merytoryczne i organizacyjne wspieranie zadań realizowanych przez Rzecznika.
2. Zespół Badań i Analiz. Jego zadaniem jest prowadzenie działalności analitycznej dotyczącej sytuacji dziecka w aspekcie przestrzegania jego praw, diagnozowanie przyczyn nieprzestrzegania praw dziecka oraz wypracowywanie koncepcji i metod poprawy tej sytuacji
3. Zespół Informacyjno-Interwencyjny. Udziela informacji i prowadzi interwencje w sprawach dotyczących naruszania praw dziecka zgłaszanych do Rzecznika.

Pracą Biura kieruje Dyrektor Biura powoływany i odwoływany przez Rzecznika Praw Dziecka.

Rzecznicy Praw Dziecka

• urząd nieobsadzony od 1 stycznia 2000 (de facto od 31 stycznia 2000) do 8 czerwca 2000^[2]
• I kadencja: Marek Piechowiak od 8 czerwca 2000 do 12 października 2000
• II kadencja: Paweł Jaros od 16 lutego 2001 do 16 lutego 2006, do 7 kwietnia 2006
• III kadencja: Ewa Sowińska od 7 kwietnia 2006 do 30 czerwca 2008
• urząd nieobsadzony od 1 lipca 2008 do 25 lipca 2008
• IV kadencja: Marek Michalak od 25 lipca 2008 (upłynie 25 lipca 2013)

Akty prawne

Kompetencje i pozycję ustrojową Rzecznika Praw Dziecka reguluje ustawa z dnia 6 stycznia 2000 r. o Rzeczniku Praw Dziecka (Dz. U. z 2000 r. Nr 6, poz. 69, z późn. zm.), ogłoszona 31 stycznia 2000 i obowiązująca z mocą wsteczną od 1 stycznia 2000 r.

Obowiązek uchwalenia ustawy powołującej urząd do istnienia przewiduje art. 72 ust. 4 w związku z art. 236 ust. 1 Konstytucji RP.

Zobacz też

• Rzecznik Praw Obywatelskich
• Rzecznik Praw Pacjenta
• Rzecznik Praw Pacjenta Szpitala Psychiatrycznego
• Telefon zaufania dla dzieci i młodzieży

Przypisy

Linki zewnętrzne

• Rzecznik Praw Dziecka