Sierakowice (województwo pomorskie)
Centralna część Sierakowic
Sierakowice (dodatkowa nazwa w j. kaszub. Serakòjce) – duża wieś w północnej Polsce, w województwie pomorskim, w powiecie kartuskim, w gminie Sierakowice, położona na Pojezierzu Kaszubskiem, na zachodnim obrzeżu Kaszubskiego Parku Krajobrazowego, na Kaszubach.
Według danych z 2007 we wsi było 7 068 osób zameldowanych na stałe[1]. Powierzchnia wsi wynosi 783,86 ha.
Wieś przypomina swoim charakterem miasteczko (patrz zdjęcie). Jest ośrodkiem handlowo-usługowym i kulturalnym dla mieszkańców pobliskich wsi.
Położenie
Wieś znajduje się przy trasie dawnej linii kolejowej z Kartuz do Lęborka (obecnie zawieszonej) i skrzyżowaniu drogi wojewódzkiej nr 211 z drogą wojewódzką nr 214.
W latach 1975-1998 miejscowość położona była w województwie gdańskim, obecnie jest siedzibą gminy Sierakowice.
W Sierakowicach mają swój punkt końcowy (lub początkowy) trasy trzech szlaków turystycznych: Szlak Kaszubski, Szlak Wzgórz Szymbarskich i Szlak Kamiennych Kręgów.
Historia
Alternatywne historycznie nazwy miejscowości: Sirakowicz i Syracowicz (ok. 1400), Sirakowitcz 1437, Sirokouicze i Sirokowicze 1565, Szirakowicz 1570, Sirakowicze i Szirakowicze 1583, niem. Sierakowitz 1773, Sierakowitz 1789[2], Sierakowice (1920) i Schirakowitz, Rockwitz 1942, następnie Sierke (dwie ostatnie hitlerowskie nazwy okupacyjne)
W 1924 do Sierakowic przyjechał ówczesny prezydent Stanisław Wojciechowski by odznaczyć tamtejszego proboszcza Bernarda Łosińskiego orderem Polonia Restituta, za jego zasługi dla ludności i ziemi kaszubskiej.
Tereny Sierakowic należały
- do 1308 – do kasztelanii w Chmielnie (Księstwo Pomorskie)
- od 1308 – do wójtostwa w Mirachowie (państwo krzyżackie)
- 1466-1772 – do starostwa mirachowskiego (Rzeczpospolita szlachecka)
- od 1772 – terytorium zaboru pruskiego
- od 1793 – do Rejencji Zachodniopruskiej w Kwidzynie (Prusy Zachodnie)
- od 1815 – do Rejencji w Gdańsku (Prusy Zachodnie)
- 1818-1920 – do powiatu kartuskiego (Prusy Zachodnie)
- 1863 – biskup Marwicz ofiarował wsi przytułek dla ubogich
- 1920-1939 – do powiatu kartuskiego (II Rzeczpospolita)
- 1939-1945 – do powiatu kartuskiego (okres okupacji niemieckiej)
- 1945-1975 – do gminy Sierakowice, powiatu kartuskiego, województwa gdańskiego (PRL)
- 1975-1998 – do gminy Sierakowice, województwa gdańskiego (Polska Rzeczpospolita Ludowa, Rzeczpospolita Polska)
- od 1999 – do gminy Sierakowice, powiatu kartuskiego, województwa pomorskiego (Rzeczpospolita Polska)
Szkoły
Sierakowiccy uczniowie mogą uczęszczać do Szkoły Podstawowej w Sierakowicach (działa przy niej także Publiczne Przedszkole), Gimnazjum im. Józefa Piłsudskiego oraz Zespołu Szkół Ponadgimnazjalnych w Sierakowicach. Działają ponad to dwie placówki Liceum dla Dorosłych kształcące w systemie zaocznym.
Przy ZSP w Sierakowicach mieści się Centrum Kształcenia na odległość na wsiach.
Kultura
Imprezy cykliczne odbywające się w Sierakowicach:
- Przegląd Zespołów Kolędniczych Województwa Pomorskiego – styczeń
- Powiatowy Przegląd Teatrów Szkolnych – marzec
- Kaszubskie Spotkania Rodzin Muzykujących i Śpiewających – kwiecień
- Kaszubski Festiwal Pieśni Religijnej i Patriotycznej – 3 maja
- Kaszubska Sobótka – 23 czerwca
- Europejskie Spotkania z Muzyką – Festiwal Kultury Łowieckiej – ostatni weekend lipca
- Kaszubska Noc pod Gwiazdami – sierpień
- Gminne Dożynki – sierpień
- Mikołajkowe niespodzianki – 6 grudnia
- gminny Przegląd Zespołów Kolędniczych – eliminacje – grudzień
Oprócz organizacji imprez Gmina prowadzi Stałą Ekspozycję Muzealną. Do 2006 mieściła się ona w budynku z XIX, w którym swoją siedzibę miał Gminny Ośrodek Kultury. Zawierała ponad 500 eksponatów. W ekspozycji organizowane były lekcje muzealne dla szkół i okolicznościowych wystaw. Obecnie, po rozbiórce i wybudowaniu nowoczesnego Ośrodka Kultury, działania te kontynuowane są w nowym budynku.
Zespoły taneczne i wokalne działające w gminie
- Kaszubski Zespół Pieśni i Tańca "Sierakowice"
- Dziecięcy Kaszubski Zespół Pieśni i Tańca "Tuchlińskie Skrzaty"
- Zespół Taneczny "Koraliki"
- Formacja Tańca Nowoczesnego "Black Dance"
- Chór "Bel Canto"
- Młodzieżowa Orkiestra Dęta
W Gminnym Ośrodku Kultury, znajduje się punkt informacji turystycznej. Na kamiennym głazie w centrum zobaczyć można Kaszubskie nuty.
Wspólnoty religijne
W Parku Ośmiu Błogosławieństw w centrum wsi, obok kościoła św. Marcina znajduje się Ołtarz Papieski projektu Jarosława Wójcika, przy którym papież Jan Paweł II odprawił w 1999 mszę w Pelplinie. Obecnie trwają prace przy rozbudowie kościoła św. Marcina. Jednocześnie przenoszona jest zabytkowa część starego kościoła do ogrodu parafialnego, mająca na celu odbudowę i rekonstrukcję kościoła parafialnego z XIV wieku. Drugi kościół rzymskokatolicki to kościół pw. św. Jana Chrzciciela.
Znani sierakowiczanie
- br. Zbigniew Joskowski - franciszkanin, poeta i pisarz kaszubski.
- Kazimierz Kleina - przedsiębiorca, polityk, poseł na Sejm RP V kadencji, senator IV, VII i VIII kadencji Senatu RP
- Stanisław Kolka
- Bernard Lammek - chemik, rektor Uniwersytetu Gdańskiego.
- Danuta Stenka - aktorka filmowa i teatralna. 15 stycznia 2005 roku otrzymała tytuł "Honorowego Obywatela Gminy Sierakowice".
Literatura
- Majkowski A., 1997. Życie i przygody Remusa. Oficyna Czec, Gdańsk.
Zobacz też
Przypisy
- ↑ O gminie. Urzad Gminy Sierakowice. [dostęp 2010-09-18].
- ↑ Karte des Deutschen Reiches 1:100 000, Großblatt 12, Institut für Angewandte Geodäsie (porównaj: http://pom-wpru.kerntopf.com/karten/map-1750-5420.htm#08 Kirchspiele Sierakowitz und Mirchau)
