Struś czerwonoskóry
(Przekierowano z Struś)
Struś czerwonoskóry[3], struś, struś masajski, struś północnoafrykański[4] (Struthio camelus) – gatunek dużego, nielotnego ptaka z rodziny strusi (Struthionidae), zamieszkujący w zależności od podgatunku różne rejony Afryki:
- struś północnoafrykański (S. c. camelus) – płn. Afryka na południe od Atlasu po Senegal, Nigerię, Sudan i Etiopię – szyja o barwie żywoczerwonej;
- struś szaroskóry (S. c. molybdophanes) – wsch. Afryka – obecnie uznawany za odrębny gatunek (S. molybdophanes)[5];
- struś południowoafrykański (S. c. australis) – płd. Afryka, na południe od rzeki Zambezi – w okresie godowym zarówno głowa i szyja, jak i nogi, żywoczerwone;
- struś masajski (S. c. massaicus) – wsch. Kenia i część Tanzanii – szyja czerwona jedynie w okresie godowym, poza nim bladoróżowa;
- †struś syryjski (S. c. syriacus) – pustynie Syrii i Półwyspu Arabskiego – wymarł w 1940 lub 1941 – był najmniejszym podgatunkiem strusia;
- struś afrykański czarny – mieszaniec s. północnoafrykańskiego ze s. południowoafrykańskim – cechuje go krępa budowa ciała, jest to najczęstsza forma w hodowli[6].
Rozpowszechniony jest pogląd, że strusie żyją w Australii. Zostały tam jednak introdukowane[7].
- Cechy gatunku
- Ubarwienie: samiec – czarne, jedynie pióra na końcach skrzydeł i ogona białe; samica – cała brązowa, końce wszystkich piór jasne. Głowa, górne 2/3 szyi i nogi nagie. Barwa skóry pozwala odróżnić poszczególne podgatunki. Posiada dwa palce u stopy; większy – odpowiednik palca środkowego – potężny, zaopatrzony w pazur, mniejszy – odpowiednik palca zewnętrznego, pozbawiony pazura. W żołądku mięśniowym zwanym mielcem znajdują się gastrolity pomagające w trawieniu pokarmu. Ma doskonały wzrok – widzi dobrze na odległość do 5 km. Zwykle w stadach po 5–6 osobników (jeden samiec z haremem), w towarzystwie innych zwierząt. Rzadko stada do 50 sztuk. Są to największe i najszybsze nielotne ptaki lądowe. Na dłuższych dystansach biegają z prędkością 50 km/h, a w sprincie nawet 70 km/h[8]. Mogą żyć do 75 lat. Wbrew popularnemu przekonaniu struś nie chowa głowy w piasek. Stereotyp ten powstał gdyż strusie mają zwyczaj w razie zagrożenia schylać głowę nisko ku ziemi.
- Wymiary średnie
- wysokość: 1,7–2,7 m[9]
masa: 93–150 kg
Największy obecnie żyjący ptak. Samice są nieco mniejsze od samców. - Biotop
- Pustynie i półpustynie o skąpej roślinności. Struś masajski – sawanna.
- Gniazdo
- W formie płytkiego dołu w piasku. W gnieździe jaja wszystkich samic haremu (15 do 60 sztuk).
- Jaja
- Duże, nawet do półtora kilograma, o objętości kilkudziesięciu kurzych jaj. Mają wymiary 16x12[10] cm.
- Wysiadywanie
- Jaja wysiadywane są od zniesienia pierwszego jaja przez okres 5 do 6 tygodni głównie przez samca (w dzień czasem zmieniany przez którąś z samic). Rodzice wykazują silny instynkt opiekuńczy.
- Pożywienie
- Roślinne, czasem łapią niewielkie gady.
Przypisy
- ↑ Struthio camelus w: Integrated Taxonomic Information System (ang.)
- ↑ Struthio camelus. Czerwona Księga Gatunków Zagrożonych (IUCN Red List of Threatened Species) (ang.)
- ↑ Paweł Mielczarek, Marek Kuziemko: Struthionidae Vigors, 1825 - strusie - Ostriches. W: Kompletna lista ptaków świata [on-line]. Instytut Nauk o Środowisku Uniwersytetu Jagiellońskiego. [dostęp 31 października 2010].
- ↑ struś czerwonoskóry (Struthio camelus) Linnaeus, 1758 (pol.). Avibase. [dostęp 7 października 2009].
- ↑ Frank Gill, Minturn Wright: Family Struthioniidae (ang.). IOC World Bird List: Version 2.6. [dostęp 13 kwietnia 2009].
- ↑ Struś afrykański – Struthio camelus (pol.). [dostęp 2010-08-11].
- ↑ Denis Lepage: Struś afrykański (Struthio camelus) (pol.). Avibase. Światowa Baza Danych o Ptakach. [dostęp 2010-08-11].
- ↑ S.J.J.F. Davies: Ostriches. W: Michael Hutchins: Grzimek's Animal Life Encyclopedia. 8 Birds I Tinamous and Ratites to Hoatzins. Wyd. drugie. Farmington Hills, MI: Gale Group, 2003, s. 99–101. ISBN 0 7876 5784 0.
- ↑ Szkolna Encyklopedia Przyrody. Fauna, flora, ewolucja, systematyka, geneza. Warszawa: SAMP, 2003. ISBN 978-83-89822-55-0.
- ↑ Albin Łącki: Wśród zwierząt – ptaki. Poznań: Państwowe Wydawnictwo Rolnicze i Leśne, 1988, s. 12. ISBN 83-09-01320-5.