Suchoj Superjet 100
Suchoj Superjet 100 (Sukhoi Superjet, SSJ, wcześniej RRJ, Russian Regional Jet) – regionalny rosyjski odrzutowiec nowej generacji, stworzony przez rosyjską firmę Suchoj, Biuro Konstrukcyjne Jakowlewa i Kompleks Lotniczy Iljuszyna, z udziałem marketingowym firmy Boeing. Awionika samolotu pochodzi z firmy Thales, układy sterujące z firmy Liebherr, a silniki z firmy PowerJet. Montaż maszyn jest wykonywany w zakładzie w Komsomolsku nad Amurem w Federacji Rosyjskiej. Koszt zaprojektowania samolotu jest oceniany na 700 mln USD. 9 maja 2012 w Indonezji, podczas lotu pokazowego rozbiła się jedna z należących do producenta maszyn o numerze 97004. Przed wypadkiem producent planował produkcję w wysokości 60 sztuk rocznie począwszy od 2014[1].
Wersje
Pierwotnie samolot miał mieć trzy wersje: RRJ-60, RRJ-75 i RRJ-95, odpowiednio dla 60, 75 i 95 pasażerów, jednak ostatecznie zrezygnowano z wersji RRJ-60. Plany obejmują maszyny SSJ 100-75 i 95, z tym że mniejszy wariant ma być wprowadzony do produkcji później. Przewidywana jest też wersja SSJ 100-110 dla 110 pasażerów, co ma być maksymalną pojemnością tego samolotu zgodnie z porozumieniem firm Suchoj i Boeing mającym na celu uniknięcie konkurencji[2].
Rodzina SSJ została zaprojektowana na zasadzie maksymalnej standaryzacji zespołów konstrukcyjnych i systemów pokładowych. Samoloty projektowo spełniają wymagania lotnicze Rosji, Wspólnoty Niepodległych Państw, krajów zachodnich oraz standardów lotniczych AP-25, FAR-25, JAR-25, a także poziomu hałasu według standardów ICAO rozdział 4 oraz FAR 36 wprowadzonych w 2006.
Dane handlowe
Samolot ma konkurować z takimi statkami jak Antonow An-148, Embraer E-Jets i Bombardier CSeries. Według informacji producenta, SSJ ma kosztować prawie 28 mln $ (około 20% mniej niż wymienione konstrukcje konkurencyjne), a koszty eksploatacyjne mają być niższe o około 15% niż u konkurencji. Prasa fachowa zwraca jednak uwagę na lepszą obsługę posprzedażną i większą sieć serwisową konkurentów niż Suchoj[3].
Debiut
28 stycznia 2007 pierwszy kompletny SSJ został przewieziony w Antonowie 124 z Komsomolska nad Amurem do miejscowości Żukowskij pod Moskwą na testy naziemne w Żukowskim Centralnym Instytucie Aerohydrodynamiki. Pierwszy egzemplarz doświadczalny dla oblatywania zaprezentowano 26 września 2007 w Komsomolsku[4]. Pierwszy lot komercyjny odbył się 21 kwietnia 2011, w barwach Armavii, z Erywania do Moskwy[5].
Katastrofy i wypadki
9 maja 2012 roku w okolicach Dżakarty w Indonezji, podczas lotu pokazowego mającego przekonać potencjalnych nabywców (lotu demonstracyjnego), którzy podróżowali podczas rejsu o godzinie 14:12, 21 minut po starcie, samolot SSJ 100 o numerze rejestracyjnym 97004, należący do biura konstrukcyjnego Suchoj zniknął z radarów. Została wszczęta akcja ratunkowa, którą trzeba było przerwać z powodu niekorzystnych warunków pogodowych. Początkowo spekulowano odnośnie możliwych przyczyn braku kontaktu z załogą, telefony komórkowe pasażerów były aktywne, ale nikt ich nie odbierał co sugerowało porwanie lub wodowanie. 10 maja 2012 wznowiono poszukiwania, w wyniku których, na wysokości około 1800 metrów na zboczu wulkanu Mount Salak na południe od Dżakarty załogi helikopterów ratunkowych dostrzegły szczątki samolotu. W katastrofie zginęło 47 osób[6].
Firma Suchoj poinformowała, że zaginiony samolot od pierwszego lotu który miał miejsce 3 lata temu w 2009 wykonał ponad 500 cykli oraz nalot 800 godzin. Kapitanem był doświadczony pilot testowy Suchoja, Aleksandr Jabłoncew (nalot 10000 godzin)[7].
Zamówienia i dostawy
Rosyjska linia lotnicza S7 Airlines (dawniej znana jako Sibir Airlines) jako pierwsza złożyła zamówienie na 50 egzemplarzy samolotu SuperJet 100-95 i dodatkowo 20 opcji na ten sam model, lecz wycofała je później, uzasadniając zmianę zdania tym, że zmienione dane techniczne samolotu nie odpowiadają jej potrzebom[10].
Indonezyjskie linie lotnicze rozważały kupno w 2007. Przekonać do zakupu miał pokaz możliwości SuperJet’a 100 9 maja w Indonezji. Linia Alliance Air z Indii także wyraziła zainteresowanie samolotem SSJ-100 i jest w trakcie zaawansowanych negocjacji zakupowych[11].
Armeńska linia lotnicza Armavia podpisała 14 września 2007 porozumienie w sprawie kupna 4 egzemplarzy samolotu Suchoj SuperJet 100 do obsługi tras regionalnych. Wg porozumienia podpisanego w Erywaniu przez Armavię i Suchoj, samoloty zostaną dostarczone w przeciągu najbliższych 5 lat. Pierwsze dwie dostawy zaplanowano na 2008 i początek 2009[8].
Przypisy
- ↑ Мы рассчитываем на заключение новых контрактов на МАКСе, Aktualności, 15 sierpnia 2011. [Dostęp 2011-08-15]. (ros.)
- ↑ „Russian Revolution: The Sukhoi Superjet, Flight International, 2 czerwca 2007. [Dostęp 2007-09-27]. (ang.)
- ↑ „Export driven: The Sukhoi Superjet”, Flight International, 2 czerwca 2007. [Dostęp 2007-09-27]. (ang.)
- ↑ 4,0 4,1 „Russia’s Sukhoi holds public presentation of SuperJet-100”, RIA Novosti, 26 września 2007. [Dostęp 2008-09-28]. (ang.)
- ↑ First Sukhoi Superjet-100 passenger flight lands at Moscow airport (ang.). ITAR-TASS, 2011-04-21. [dostęp 2011-04-21].
- ↑ Suchoj 100 zniknął z radarów 9 maja.
- ↑ Doświadczona załoga zginęła w wypadku.
- ↑ 8,0 8,1 „Armenian Carrier to Buy Untested Russian Aircraft”, ArmeniaLiberty.org. [Dostęp 2007-09-28]. (ang.)
- ↑ lotniczapolska.pl: WLFC kupi Superjety (pol.). [dostęp 2011-04-23].
- ↑ „Sibir drops RRJ plan after specification change”, Flight International, 2 lipca 2006. [Dostęp 2007-09-28]. (ang.)
- ↑ Paris Air Show: Sukhoi Civil-Alliance Air talks for SuperJet 100 at an advanced stage, Domain-B.com, 22 czerwca 2007. [Dostęp 2007-09-28]. (ang.)